مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٦٣ - آشنایی با قرآن (١٢)
مجموعه آثار اسـتاد شهید مطـهری، جلد ٢٨، ص: ٤٦٣
آشنایی با قرآن (١٢) / تفسیر سوره انشقاق
تفسیر سوره انشقاق
بسم الله الرحمن الرحیم
اِذَا السَّماءُ انْشَقَّتْ. وَ اَذِنَتْ لِرَبِّها وَ حُقَّتْ[١] ...
سوره انشقاق مضامینش شبیه سوره تکویر و سوره انفطار است، برخلاف سوره مطففین که شکل و سیاقش با این سورهها فرق داشت. یعنی این سوره هم مثل دو سوره تکویر و انفطار از اول، مسئله وقوع قیامت و مقدمات وقوع قیامت و اشراط الساعه را بیان میکند، ولی با یک فرقی که عرض خواهم کرد[٢] .
اِذَا السَّماءُ انْشَقَّتْ. آنگاه که آسمان شکافته شود و انشقاق پیدا کند و عالم خراب شود. وَ اَذِنَتْ لِرَبِّها وَ حُقَّتْ. جمله اَذِنَتْ لِرَبِّها را در اینجا به دو صورتِ نزدیک به هم معنی کردهاند. «اَذِنَ لَهُ» یک معنایش ـ که ظاهرا در اینجا به همین معناست ـ این است: «گوش داد به او» به معنی اینکه سخنش را شنید و پذیرفت. معنی دیگر «اَذِنَ لَهُ»، «اجازه داد» است، که در این صورت معنی آیه چنین
[١] . انشقاق / ١ و ٢.
[٢] . در سوره تكویر بعد از ذكر چند جمله كه با «اذا» شروع میشد فرمود: عَلِمَتْ نَفْسٌ ما أحْضَرَتْ انسان در آنجامیفهمد كه چه چیزی برای خود احضار كرده (یعنی اعمال خودش). در سوره انفطار هم بعد از چهار جمله كه با«اذا» شروع میشد فرمود: عَلِمَتْ نَفْسٌ ما قَدَّمَتْ وَ اَخَّرَتْ یعنی آنوقت كه این اشراط الساعه واقع بشودهركسی میداند كه چه اعمالی را قبل از خود فرستاده و چه اعمالی بعد از او برای او آمده. در سوره انشقاقجواب به شكل دیگری است.