مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠٢ - آشنایی با قرآن (١١)
مجموعه آثار اسـتاد شهید مطـهری، جلد ٢٨، ص: ٢٠٢
طرح دو مسئله
دو مسئله را میخواهم طرح کنم. یکی این مسئله است که در قرآن کریم راجع به بهشت و جهنم و بالخصوص بهشت ]از امور جسمانی یاد شده است. درباره بهشت [مکرر از یک سلسله نعیم جسمانی و به تعبیر دیگر «نعیم حیوانی» نام برده شده است و در نویدهای بهشتی سخن از نعمتهای جسمانی زیاد است. البته کسی نمیتواند تردید کند که سخن از نعمتهای روحانی و معنوی هم در قرآن هست با تصریح به اینکه نعمتهای روحانی و معنوی بسی بالاتر و شامختر از نعمتهای جسمانی است، ولی در عین حال نعمتهای جسمانی هم در قرآن ذکر شده و از نظر عدد بیشتر ذکر شده است، یعنی آنها کمتر یاد شده و اینها بیشتر یاد شده است در عین اینکه خود قرآن کریم چه با تصریحات و چه با اشاراتی که نزدیک به تصریح و مانند تصریح است میگوید که آن نعیمهای معنوی با این نعیمهای جسمانی و مادی (به یک معنا) قابل مقایسه نیست. صحبت از باغها و درختهای بهشتی است، از نهرهای بهشتی است، از حورالعین بهشتی است، از وِلْدانٌ مُخَلَّدون[١] بهشتی است، از جامهای بهشتی است، از میوهها و خوردنیهای بهشتی است. اینها در قرآن زیاد آمده است. در دنیای مسیحیت یک هو و جنجالی راه انداختهاند راجع به اینکه چرا قرآن بر روی این نعیم جسمانی و مادی اینقدر تکیه کرده است؟ چرا اینقدر سخن از حورالعین میآورد؟ سخن از وِلْدانٌ مُخَلَّدون میآورد؟ سخن از وَ لَحْمِ طَیرٍ مِمّا یشْتَهونَ[٢] میآورد؟ سخن از جَنّاتٍ تَجْری مِنْ تَحْتِهَا الاَْنْهارُ[٣] میآورد؟ و زیاد هم آورده است و راست هم میگویند.
مسئله دوم راجع به زندگی شخص پیغمبر اکرم از نظر تعدد زوجات است که چرا پیغمبر اسلام زنهای متعدد داشت و حتی بیش از آن نصابی که برای امت مجاز است زن داشت؟ این مسئله لازم است دقیقآ و عمیقآ طرح و ریشههای مطلب نشان داده شود.
ما باید مطلب را از بیخ و ریشه شروع کنیم و خودمان را در مقابل همه این حرفها قرار بدهیم. ممکن است کسی از ما سؤال کند: این نعمتهای جسمانی، همین نعمتهای خدا که در دنیا هست، خوردنیها، آشامیدنیها، بوییدنیها، لمسکردنیها، دیدنیها و شنیدنیها، همه لذتهای جسمانی، چرا اینها بد است؟ اگر اینها بد است چرا خدا از اول خلق کرده؟ اولا چرا چنین چیزهایی در دنیا وجود دارد؟ ثانیآ چرا این قوهای که من را به سوی آن میکشاند که من از آن لذت میبرم وجود دارد؟ اگر بد است آیا حق نبود که خداوند از اول اینها را خلق نمیکرد؟ این مسئلهای است که در واقع از چند هزار سال پیش برای بشر مطرح بوده است.
[١] . دهر / ١٩.
[٢] . واقعه / ٢١.
[٣] . توبه / ٧٢.