مطلق است. ملائکه غیب هستند. وحی که نوعی ارتباط است میان یک انسان به نام پیغمبر و ملائکه و رُسُل الهی که وحی را می‌فرستند، غیب است و باید به آن ایمان آورد. به قیامت و عالم آخرت و روز جزا که غیب است باید ایمان آورد. اینها اساس دین است. اینها را نمی‌شود توجیه و تأویل کرد.

بیماری عصر ما

این یک بیماری است که در عصر ما رایج شده است. در قدیم هم بوده است. در قدیم به شکلهای دیگری بوده. در هر زمانی به شکلی پیدا می‌شود. زمانی اسماعیلیها، زمانی متصوفه بالخصوص، و در هر دوره‌ای عده‌ای گرایشی به طرفی پیدا می‌کنند، بعد به گرایش خودشان قناعت نمی‌کنند، قرآن را برای آن گرایش ابزار قرار می‌دهند. این همان معنای تفسیر به رأی است که به آن شدت ممنوع است. اسماعیلیها گروهی منشعب از شیعه و شش امامی هستند، اما یک گروه منشعب از شیعه که خود شیعه اینها را اصلا نامسلمان و کافر می‌داند. ما گروه انشعابی دیگر هم از شیعه داریم ولی آنها را نامسلمان نمی‌دانیم. مثلا زیدیها که الآن در یمن هستند گروه شیعه‌ای هستند که از شیعه دوازده امامی منشعب‌اند و از امامهای ما تا چهار امام یعنی تا امام زین‌العابدین را بیشتر قبول ندارند و می‌گویند امام بعد زید بن علی بن الحسین برادر حضرت باقر است. زید خودش هم به اعتقاد ما شیعه مرد بزرگواری بوده یعنی ائمه او را تأیید کردند و مرد مجاهدی بوده و در راه خدا شهید شد. بعد هم پسرش یحیی بن زید به دست بنی‌امیه شهید شد. یک شهادت خیلی جانگدازی دارد. بعد از شهادت حضرت سید الشهداء شهادت زید و بعد هم شهادت یحیی بن زید بود و هر دوی اینها مخصوصآ خود زید از طرف ائمه اطهار تأیید شده‌اند. زید خودش مدعی امامت در مقابل برادرشان حضرت امام محمد باقر نبوده ولی بعد یک عده از افراد افراطی ـ چون در مذهب زیدی آنچه که اصل است قیام است ـ گفتند زید خودش اساسآ امام بوده و بعد ]این فکر[ به صورت یک مذهب درآمد.

به هر حال زیدیها انشعابی هستند از مذهب شیعه و به عقیده ما شیعه‌ها و به عقیده اهل تسنن اینها مسلمان هستند مثل همه مسلمانهای دیگر. ولی اسماعیلیها با اینکه تا شش امام را قبول دارند یعنی امام باقر و امام صادق را هم قبول دارند و از امام صادق جدا می‌شوند اما اینها آنقدر عقاید انحرافی دارند که از اصول اولیه اسلام منحرف شده‌اند[١] . بزرگترین انحراف اینها این بود که به توجیه و تأویل دست می‌زدند و همه چیز را تأویل می‌کردند. برای دین ظاهر درست کردند و

[١] . این آقاخانی‌ها شعبه‌ای از اسماعیلیها هستند.