فرهنگ فرق اسلامی - مشکور، محمد جواد؛ مدیرشانه چی، کاظم - الصفحة ٣٤٥ - غلاة
لعباد اللّه و اللّه ان الغلاة لشر من اليهود و النصارى و المجوس و الذين اشركوا.
يعنى: بر حذر داريد جوانان خود را از غلاة تا ايشان را فاسد نكنند، زيرا غلاة بدترين آفريدگان خدايند، بزرگى خدا را كوچك شمارند و براى بندگان خود دعويى خدايى كنند، به خدا سوگند كه غلاة بدتر از يهود و نصارى و مجوس و مشركانند.
از حضرت رضا (ع) روايت شده كه فرمود: الغلاة كفار و المفوضة مشركون من جالسهم او خالطهم او آكلهم او شاربهم او واصلهم او زوجهم خرج من ولاية اللّه عز و جل و ولايتنا اهل البيت.
يعنى غلاة كافرند و مفوضان مشركند، هر كه با ايشان بنشيند و بياميزد و بخورد و بياشامد و به پيوندد و ازدواج كند و. . . از ولايت خداوند و ولايت ما اهل بيت بيرون است.
غلاة شيعه قايل به تحريف قرآنند و قرآن موجود را كه خليفه سوم عثمان آن را گرد آورده قبول ندارند و مىگويند: او آيات كتاب اللّه را تحريف و دستخوش زياد و كم نموده است و آياتى را كه دربارۀ ولايت على بن أبي طالب بوده از آن حذف كرده است.
غلاة گويند كه: مصحف كامل و مورد اعتماد را كه حضرت على (ع) به خط خود نوشته بود و حضرت رسول (ص) آن را به دخترش فاطمه بخشيد و حجم آن نسخه سه برابر قرآن متداول است و اين همان نسخهايست كه از امامى به امام ديگر مىرسد و سرانجام به دست حضرت حجة بن الحسن عج امام منتظر مىافتد و هم اوست كه مردم را در آخر الزمان باين نسخه از قرآن دعوت مىفرمايد.
اصول عقيده غلاة مبتنى بر «ظهور» و «اتحاد» و «حلول» و «تناسخ» است.
دربارۀ ظهور اعتقاد دارند كه ذات خداوند در بدن جسمانى پيغمبر و يا امام ظاهر مىشود و آن شخص مظهر ذات الهى است.
دربارۀ «اتحاد» گويند: روح خدا در بدن پيغمبران و امان حلول كرده مانند نصارى كه قايل به حلول لاهوت در ناسوت شدند و در اين حال صورت طبيعت آدمى به شكل طبيعت الهى در مىآيد.
دربارۀ «تناسخ» معتقدند كه ممكن است روح خدايى كه در پيغمبران حلول كرده پس از وى به قلب ائمه و از ايشان به جسد كسانى ديگر درآيد و همه آنان يكى پس از ديگرى به مرتبه خدايى برسند.
غلاة علت عصمت پيغمبر و ائمه را از گناه، حلول روح خدا در ايشان دانند و گفتند: اگر چه آنان در ظاهر جسمانى و جسدانى هستند ولى در حقيقت رحمانى و ربانى مىباشند و از اين جهت معصوم از لغزش و خطايند.