كارهاى آنها با هم مختلف است، و ممكن نيست چند گروه با داشتن چند كار مختلف، هر كدام ستمكارترين مردم شمرده شوند، بلكه بايد گروهى «ستمكار» يا «ستمكارتر» و گروه ديگرى «ستمكارترين» بوده باشند.
ولى، بارها در جواب اين سؤال گفته‌ايم، ريشه تمام اين اعمال به يك چيز، يعنى شرك و تكذيب آيات الهى باز مى‌گردد، كه بالاترين تهمت‌هاست. «١»

آنگاه، آينده شوم آنها را در قيامت چنين بيان مى‌كند: «آنها در آن روز به پيشگاه پروردگار، با تمامى اعمال و كردارشان عرضه مى‌شوند، و در دادگاه عدل او حضور مى‌يابند» «أُولئِكَ يُعْرَضُونَ عَلى‌ رَبِّهِمْ».
در اين هنگام «شاهدان اعمال، گواهى مى‌دهند و مى‌گويند: اينها همان كسانى هستند كه بر پروردگار بزرگ و مهربان و ولى‌نعمت خود دروغ بستند» «وَ يَقُولُ الأَشْهادُ هؤُلاءِ الَّذينَ كَذَبُوا عَلى‌ رَبِّهِمْ».
سپس، با صداى رسا مى‌گويند: «لعنت خدا بر ستمگران باد» «أَلا لَعْنَةُ اللَّهِ عَلَى الظَّالِمينَ».
در اين كه «شاهدان»، فرشتگان الهى هستند؟ يا مأموران ضبط اعمال؟ و يا پيامبران؟
مفسران احتمالاتى داده‌اند، ولى با توجه به اين كه در آيات ديگر قرآن، پيامبران خدا به عنوان شاهدان اعمال معرفى شده‌اند، ظاهر اين است كه، در اينجا نيز منظور همانها هستند، و يا مفهوم وسيع‌ترى، كه آنها و ساير شاهدان اعمال را دربر گيرد.
در سوره «نساء» آيه ٤١ مى‌خوانيم: فَكَيْفَ إِذا جِئْنا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهيدٍ وَ جِئْنا بِكَ عَلى‌ هؤُلاءِ شَهيداً: «چگونه است حال آنها در آن روز، كه براى هر