تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧
تفسير:
رفتار احمقانه
در هر حال، آيه به طور كلى اشاره به يكى از كارهاى احمقانه دشمنان اسلام و پيامبر صلى الله عليه و آله مىكند، كه با استفاده از روش نفاقآميز و دوركشى از حق مىخواستند ماهيت خود را از نظرها پنهان سازند تا گفتار حق را نشنوند.
لذا مىگويد: «آگاه باشيد آنها عداوت پيامبر را در دل مخفى مىدارند، و سرها را به زير افكنده، سينه را به جلو خم مىكنند، تا خود را از نظر او پنهان دارند» «أَلا إِنَّهُمْ يَثْنُونَ صُدُورَهُمْ لِيَسْتَخْفُوا مِنْهُ».
براى فهم دقيق معنى آيه، بايد مفهوم جمله «يَثْنُون» به درستى روشن شود.
«يَثْنُون» از ماده «ثنى» (بر وزن سنگ)، در اصل به معنى نزديك ساختن قسمتهاى مختلف چيزى به يكديگر است، مثلًا در مورد تا كردن لباس و پارچه گفته مىشود: «ثَنى ثَوْبَهُ» و اين كه به دو نفر «إِثْنان» گفته مىشود، به خاطر آن است كه يكى را در كنار ديگر قرار مىدهيم، و اگر به مداحى كردن «ثناخوانى» گفته مىشود، به خاطر آن است كه صفات برجسته طرف را يكى پس از ديگرى مىشمرند.
اين ماده، به معنى خم شدن، نيز آمده است؛ چرا كه انسان با اين كار قسمتهائى از بدن خود را به يكديگر نزديك مىسازد.
و نيز، به معنى در دل گرفتن كينه و عداوت آمده است؛ چرا كه با اين كار، انسان عداوت شخص يا چيزى را به دل نزديك مىسازد.
اين تعبير در ادبيات عرب ديده مىشود كه: إِثْنَوْنِى صَدْرُهُ عَلَى الْبَغْضاء: «او كينه مرا به دل گرفت». «١»