شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٢٤٥ - نهى از نااميدى
نمىباشد حتى به اندازه سنگينى ذرّهاى و نه كوچكتر و نه بزرگتر از آن نيست مگر اينكه(همه آنها)در كتاب آشكار(و لوح محفوظ علم خداوند)ثبت است.»
نهى از نااميدى
قنوط با طا در دعاى حضرت سجاد عليه السّلام به معنى نااميدى است و يأس و نااميدى از رحمت خداوند در حد كفر و از گناهان كبيره است.خداوند از قول حضرت يعقوب عليه السّلام به پسرانش مىفرمايد:
...وَ لاٰ تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللّٰهِ إِنَّهُ لاٰ يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللّٰهِ إِلاَّ الْقَوْمُ الْكٰافِرُونَ [١]:«اى پسرانم!برويد از يوسف و برادرش جستجو كنيد و از رحمت خدا مأيوس نشويد كه تنها گروه كافران،از رحمت خدا مأيوس شوند.»
منشأ يأس از رحمت و مغفرت خدا ضعف ايمان و نقص معرفت به عفو و رحمت پروردگار است.اگر گناهكار اينطور تصوّر كند كه من ديگر قابل آمرزش نيستم بدين معنى است كه(نعوذ بالله)رحمت خداوند نارسا و فيض او محدود است.بنابراين چنين تفكرى ناشى از نقصان ايمان و معرفت به خدا و صفات كمال اوست.
اميدواركنندهترين آياتى كه در قرآن كريم براى اسرافكاران و گنهكاران نازل شده است،اين آيه است:
يٰا عِبٰادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلىٰ أَنْفُسِهِمْ لاٰ تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللّٰهِ إِنَّ اللّٰهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعاً [٢]:
«اى بندگان من كه در حق خودتان زيادهروى كردهايد!از رحمت خداوند نااميد نشويد؛زيرا خداوند همه گناهان را مىبخشد و او بسيار بخشنده و مهربان است.»
[١].يوسف(١٢)٨٧/.
[٢].زمر٥٣/.