شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ١٢٨ - خوددارى از غرور

يَسْئَلُهُ مَنْ فِي السَّمٰاوٰاتِ وَ الْأَرْضِ كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ [١]:«هركسى در آسمان و زمين است پيوسته از او حاجت خود را مى‌خواهد و هرروزى خدا در شأن و كارى است.»

در ذيل همان آيه‌اى كه قوم يهود از آن برداشت غلط كردند و گفتند خداوند فقير است جوابشان داده شده است كه مى‌فرمايد:

وَ اللّٰهُ يَقْبِضُ وَ يَبْصُطُ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ [٢]:«و خداوند(روزى بندگان را)محدود و گسترده مى‌سازد و به سوى او بازمى‌گرديد.»

مى‌فرمايد تصور نكنيد انفاق و بخشش از اموال شما چيزى كم مى‌كند؛زيرا وسعت و محدوديت سرمايه‌هاى شما و كمى و زيادى آن به دست خدا است كه مى‌تواند به بركات آسمان و زمين وسعت دهد و مى‌تواند آنها را محدود كند.

خوددارى از غرور

اعتقاد به تسلط و تصرف خداوند در جهان هستى،خود حقيقتى است كه بايد جزء اعتقادات دينى هركسى باشد و پاى‌بند بودن به آن در اعمال و اخلاق هركس، نقش بسيار مؤثرى دارد.

١-يكى از آثار اعتقاد به اين حقيقت در اخلاق،اين است كه اگر احيانا انسان جريان حوادث و نظام اسباب و مسبّبات را بر وفق مراد خويش مى‌بيند،غرور پيدا نكند و خود را از ارتباط با خدا و توسط به ذيل عنايت او و عبادت و دعا و مسئلت به درگاه خدا،بى‌نياز نداند و به مال و امكاناتى كه در دسترس دارد دلگرم نشود و غفلت سراسر وجود او را فرانگيرد؛همچنان كه در ضمن داستان كوتاهى در سورۀ كهف گفتگوى دو نفر آمده است كه يكى ثروتمند و باغ و ملك‌دار بود،ولى از ايمان بهره‌اى نداشت و ديگرى گرچه تهى دست بود ولى دلى پر از ايمان داشت.مرد

[١].الرحمن(٥٥)٢٩/.

[٢].بقره(٢)٢٤٥/.