فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٩٠ - دسته دوم - امور مستحبه

مدَّعى‌ اشكال ندارد؛ و حتى در جايى كه بدون دستخطّ حاكم هم استيفاء حق براى مدَّعى‌ ممكن باشد، گرفتن اجرت براى نوشتن و گرفتن بهاء كاغذ و مركّب جائز است، و چون خواست صورت جلسه را بنويسد، بايد ابتداء نام محكومٌ عليه و نام پدر او را بطورى بنويسد كه ابهامى باقى نماند و همنامى برايش تصوّر نشود، و تا اين مشخّصات را بدست نياورده نبايد بنويسد؛ مگر اينكه دو نفر شاهد عادل به نام و نسب و مشخصات او شهادت دهند، و قاضى صورت شهادت آن دو را بنويسد به نحوى كه ابهامى باقى نماند و راه تدليس بسته شود، و در موردى كه ذكر نسب لازم نباشد، ذكر مشخصات او كفايت مى‌كند.

دسته دوّم- امور مستحبّه:

٣٨- امورى كه انجام آنها بر قاضى در محكمه مستحب است، عبارتند از:

١- هنگام قضاوت رو به قبله و بر روى فرش و مانند آن بنشيند. ٢- هنگام خروج از منزل وضوء بگيرد و لباس خوب بپوشد و با وقار خارج شود. ٣- گشاده‌رويى و أبهت او طورى باشد كه مردم بتوانند سخن خود را نزد او بگويند؛ ولى جرأت گفتن حرفهاى بيهوده و بى‌ربط پيدا نكنند. ٤- مدَّعى‌ و مُدَّعى‌عليه را ترغيب به صلح كند؛ و اگر از صلح امتناع ورزيدند، حكم صادر كند. ٥- اگر مورد حكم بر او مشتبه باشد، جهت كشف واقع از طرفين دعوى‌ مهلت بخواهد. ٦- در قضاياى مشكوكه گواهان را- اگر اهل فضل و علم نيستند- متفرّق نمايد. ٧- فردى را كه نزد او به جرم خويش إقرار كرده و خود را مستوجب اجراء حدّ مى‌داند منصرف كند تا از حدّ خلاصى يابد. ٨- مدَّعى‌ و مُدَّعى‌عليه را امر كند كه مقابل او بنشينند؛ هرچند جائز است كه هر دو بايستند؛ اما ايستادن يكى از آنها جائز نيست؛ مگر اينكه شخص ايستاده كافر و شخص نشسته مسلمان باشد. ٩- هرگاه مدَّعى‌ و مُدَّعى‌عليه ساكت باشند، به ايشان بگويد كه سخن بگوييد يا بگويد مدَّعى‌ سخن بگويد. ١٠- در إسقاط حق يا إبطال دعوى‌ شفاعت نكند.

١١- به عيادت مدَّعى‌ و مُدَّعى‌عليه- در صورتى كه هر دو يا يكى از آنها بيمار گردد-