فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٣٨٩ - ديه بينى
ديه را بدهد چه كورى آن چشم بر اثر جنايت ديگر باشد، يا به آفت خدايى يا مادرزادى.
١١٢- در چهار پلك چشم ديه كامله است، و در اينكه ديه هر يك از چهار پلك چه مقدار است اختلاف هست،[١] و ارجح آن است كه در دو پلك بالا ثلث ديه چشم- يعنى صد و شصت و شش دينار و دو ثلث دينار-، و ديه دو پلك پايين نصف ديه چشم- يعنى دويست و پنجاه دينار- است؛ هر چند احتياط آن است كه طرفين باهم مصالحه كنند.
ديه بينى:
١١٣- اگر جانى بينى كسى را از ريشه قطع كند بايد خونبهاى كامل بدهد، و همچنين است در قطع نرمه بينى كه پايين قصبه آن است، و اگر نرمه و قسمتى از قصبه آن را در يك نوبت قطع كند تمام خونبها را بايد بدهد، و اگر در يك نوبت نرمه و در نوبت ديگر قسمتى از قصبه آن را قطع كرده باشد براى نرمه خونبهاى كامل و براى قصبه، ارش مىدهد، و اگر در يك نوبت نرمه بينى و در نوبت دوم همه قصبه را قطع كرده باشد براى نرمه ديه كامله و براى قصبه ارش مىپردازد، و اگر قسمتى از نرمه آن را قطع كرده باشد با همه نرمه سنجيده مىشود اگر نصف است نصف ديه و اگر ثلث است ثلث مىپردازد.
١١٤- اگر شخصى بينى كسى را با سوزاندن يا شكستن يا طريق ديگر فاسد كند و از بين ببرد ديه كامله به عهدهاش مىآيد، و اگر ارتپت- شكسته بند- اصلاحش كند بطورى كه بى عيب شود بنا به قول مشهور صد دينار بايد بدهد.
١١٥- اگر شخصى بر بينى كسى جنايت وارد آورد كه مبتلا به شلل و فلج شود ديه آن دو ثلث بينى سالم است، و اگر بينى كسى را كه قبلًا شلل داشته قطع كند ثلث ديه آن را
[١] - بعضى گفته اند ديه هريك، ربع ديه كامله است، و بعضى گفته اند دو پلك بالا دو ثلث ديه كامله و دو پلك پايين يك ثلث آن است و بعضى هم مختار متن را اختيار نمودهاند.