فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٣٦٤ - اول - مباشرت در جنايت

* سوم- اسباب ضمان ديه*

اسباب ضمان ديه سه چيز است: ١- مباشرت در جنايت، ٢- تسبيب در جنايت، ٣- اجتماع سبب و مباشر يا اجتماع چند سبب.

اول- مباشرت در جنايت:

همچنانكه در بخش «مشتركات مربوط به بخشهاى رفتار حكومتى ولىّ امر»، صفحه ٦٥، فقره (٢٥) بيان شد منظور از مباشرت در جنايت آن است كه جنايت عرفاً مستند به جانى باشد نه به واسطه؛ و تعريف عمد محض در صفحه ٥٩، فقره (٨) و تعريف شبه عمد در صفحه ٦١، فقره (١٠، ٩) و تعريف خطائى محض در صفحه ٦٢، فقره (١١) بيان شده است.

٢٩- در جنايت عمدى قصاص و در جنايت شبه عمد ديه بر خود جانى است و در خطائى ديه بر عاقله او مى‌باشد؛ و اگر جنايت مستند به جانى نباشد نه قصاص در كار است و نه ضمان ديه.

٣٠- اگر شخصى به سوى شبحى كه گمان كرده شكار است تير بيندازد و يا براى تمرين تيراندازى، هدفى را نشانه رود، ولى تير آن در بين راه به انسانى برخورد كند مثلًا