اهل بیت چنین و چنان هستیم (به این مضمون که ما اولاد پیغمبریم و حسابمان جداست، شما بروید فکری به حال خودتان کنید). حضرت متوجه شد، یکمرتبه به او نهیب زد: یا زید! (یک «یا زید»ی گفت که مجلس تکان خورد) این مهملات چیست که به مردم می‌گویی؟! اگر این طور باشد که تو می‌گویی، پس تو از پدرت موسی بن جعفر بالاتر هستی، چون پدرت عمل کرد و ]به سعادت [رسید و تو عمل نکرده می‌خواهی مثل او باشی! کلّا بَلْ تُکذِّبونَ بِالدّینِ. این حرفها را رها کنید! خودتان را گول نزنید! این حالِ شما علاوه بر این که اعتماد به لطف پروردگار نیست، حتی غرور هم نیست، بلکه اگر عمق آن شکافته شود تکذیب است؛ شما نسبت به روز جزا (یعنی روزی که ماهیتش این است که از اعمال تشکیل می‌شود) تکذیب دارید.

وَ اِنَّ عَلَیکمْ لَحافِظینَ. کرامآ کاتِبینَ. ما حافظان[١] و نگهبانانِ اعمالی داریم که کرام‌الکاتبین‌اند؛ یعنی نویسندگانی بسیار بزرگوار و صاحب عزت هستند که هیچ نقصی نمی‌توان به آنها گرفت. این حافظان اعمال و نویسندگان بزرگوار، اعمال خوب و بد شما را می‌نویسند، چه آن عملی که به ظاهر انجام بدهید و چه آن چیزی که در نیتتان باشد. یعْلَمونَ ما تَفْعَلونَ. یعنی تمام کارهای شما را می‌دانند[٢] .

اِنَّ الاَْبْرارَ لَفی نَعیمٍ. وَ اِنَّ الْفُجّارَ لَفی جَحیمٍ. یصْلَوْنَها یوْمَ الدّینِ. وَ ما هُمْ عَنْها بِغائِبینَ. وَ ما اَدْریک ما یوْمُ الدّینِ. ثُمَّ ما اَدْریک ما یوْمُ الدّینِ. یوْمَ لا تَمْلِک نَفْسٌ لِنَفْسٍ شَیئآ وَ الاَْمْرُ یوْمَئِذٍ لِلّهِ.

نتیجه ضبط و حفظ اعمال که در آیات قبل ذکر شد این است که: اِنَّ الاَْبْرارَ لَفی نَعیمٍ. وَ اِنَّ الْفُجّارَ لَفی جَحیمٍ. نیکان و ابرار در نعمت لا توصَفی[٣] هستند و فجّار در عذاب لا توصَفی.

انسان دارای دو وجهه است

این مطلب که انسان دارای دو وجهه است، در آیات دیگر قرآن نیز هست و جزء مسائل مسلّمه

[١] . مفسرین گفته‌اند كه مقصود از «حافظین» نگهبانان اعمال است.

[٢] . اصلا اقرار به «یوم الدین» یعنی اقرار به این كه تمام اعمال بنی‌آدم از كوچك و بزرگ بدون آنكه كوچكترینآنها از قلم بیفتد به وسیله ملائكه الهی ضبط و حفظ می‌شود و در یوم الدین، انسان بر اعمال خودش واردمی‌شود.

[٣] . [یعنی وصف ناپذیری.]