می‌فرماید: یوْمَ تُبَدَّلُ الاَْرْضُ غَیرَ الاَْرْضِ وَ السَّمواتُ وَ بَرَزوا لِلّهِ الْواحِدِ الْقَهّارِ[١] . آن روزی که زمین تبدیل می‌شود به غیر زمین؛ یعنی همین زمین چیز دیگری می‌شود و به امر دیگری تبدیل می‌شود، زمین زمین است در حالی که تحولی در آن پیدا شده.

آیات قرآن و علم بشر

در اینجا به مطلب دیگری هم اشاره کنیم: طبیعیات قدیم این مطلب را که این نظامی که الان در عالم هست از هم گسیخته شود و ستارگان منظوم به صورت منثور در بیایند و این اوضاع عالم پایان پذیرد و طور دیگری بشود، ممکن نمی‌دانست و اجازه نمی‌داد. ولی علم جدید این ناممکن را ممکن می‌داند و اصلا آن اصولی که طبیعیات قدیم بر آنها مبتنی بود، امروز ثابت شده که آن اصول درست نیست. ثابت شده است که خورشید و ماه و ستارگان آغازی دارند و نمی‌توانند آغاز نداشته باشند و ثابت شده است که اینها پایانی دارند، منتها علم نمی‌تواند دقیقا و به صورت یک امر قطعی بیان کند که پایان وضع این منظومه‌ها، ستارگان و کهکشانها به چه صورتی است. اجمالا پیش‌بینی می‌کنند که این خورشید روزی نور و حرارتش تمام می‌شود. خورشید که نور و حرارتش تمام شود، در اوضاع تمام آنچه که تابع خورشید بوده است و بلکه در اوضاع خورشیدهای عالم اثر می‌گذارد. ]علم امروز [مدعی نوعی دور شدن ستارگان از یکدیگر است و اینکه هر چه بیشتر از یکدیگر دور می‌شوند، رابطه میان آنها ضعیف‌تر می‌شود و هر چه که رابطه ضعیف‌تر شود، کم‌کم منتهی به گسیخته شدن آنها می‌شود؛ درست مثل دانه‌های تسبیحی که از یکدیگر باز می‌شود و در هم می‌ریزد.

]حال سؤال این است که[ آیا قرآن همین مطلب را می‌گوید که علمای امروز پیش‌بینی می‌کنند یا ما نباید آنچه که قرآن می‌گوید حتما با آن مقداری که علم بشر امروز به آن رسیده است تطبیق کنیم؟ دومی درست است؛ یعنی با اینکه با مطالبی که علم امروز می‌گوید آن مشکلاتی که قدیم فکر می‌کردند همه از بین رفت، ولی چه کسی می‌تواند از نظر علمی آینده کل جهان را پیش‌بینی کند؟! برای ما هیچ مدرکی معتبرتر و متقن‌تر از قرآن وجود ندارد. قرآن می‌گوید روزی خواهد آمد که این حوادث رخ می‌دهد و آنچه که قرآن می‌گوید شامل تمام موجودات عالم طبیعت است و برای ما شکی نیست که این حوادث رخ می‌دهد[٢] . البته قرآن هدفش بیان این مسائل نیست، اینها مسائل طبیعی است. قرآن نیامده است که فقط به ما خبر بدهد که یک روز ستارگان

[١] . ابراهیم / ٤٨.

[٢] . این حوادث «اَشْراطُ السّاعَة» نامیده می‌شوند، یعنی مقدمات پیدایش قیامت.