مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٢٢ - آشنایی با قرآن (١٢)
مجموعه آثار اسـتاد شهید مطـهری، جلد ٢٨، ص: ٤٢٢
تفسیر سوره انفطار
اعوذ بالله من الشیطان الرجیم
یا اَیـُّهَا الاِْنْسانُ ما غَرَّک بِرَبِّک الْکریمِ. الَّذی خَلَقَک فَسَوّیک فَعَدَلَک. فی اَی صورَةٍ ما شاءَ رکبَک[١] .
در آیه اول خدای متعال به انسان خطاب میکند: ای انسان! چرا در مورد پروردگار کریمت مغرور میشوی؟! چه چیزی تو را در مورد او مغرور کرد؟! این غرورِ تو غرور بیجاست، پروردگاری و کرم او ایجاب میکند که غرور نداشته باشی و امر او را فرمان ببری؛ برای اینکه او تاکنون هر چه با تو کرده است بر موازین لطف و کرم بوده است و از او جز کرم نیاید، پس اگر دستوری به تو میدهد و امری میکند، این هم اقتضای کرم اوست و میخواهد راه را به تو بنمایاند.
در آیات بعد، به سابقه کرم پروردگار درباره انسان اشاره میکند و میفرماید: اَلَّذی خَلَقَک پروردگار کریم تو همان است که تو را آفرید و از عدم به وجود آورد، که تو در ذات خود نیستی محض بودی. فَسَوّیک علاوه بر اینکه تو را هست کرده است، تو را تسویه نیز کرده است. کلمه «تسویه» در قرآن به تعبیرهای مختلفی آمده است. در سوره سَبِّحِ اسْمَ میفرماید: اَ لَّذی خَلَقَ فَسَوّی[٢] . عرب وقتی میگوید «سَوِی» یعنی «اِسْتَقامَ» یعنی استقامت پیدا کرد و هر گونه اعوجاج و
[١] . انفطار / ٦ ـ ٨ .
[٢] . اعلی / ٢.