اِذَا السَّماءُ انْفَطَرَتْ. وَ اِذَا الْکواکبُ انْتَثَرَتْ. وَ اِذَا الْبِحارُ فُجِّرَتْ. وَ اِذَا الْقُبورُ بُعْثِرَتْ. عَلِمَتْ نَفْسٌ ما قَدَّمَتْ وَ اَخَّرَتْ. یا اَیهَا الاِْنْسانُ ما غَرَّک بِرَبِّک الْکریمِ. الَّذی خَلَقَک فَسَوّیک فَعَدَلَک. فی اَی صورَةٍ ما شاءَ رَکبَک[١] .

سوره مبارکه انفطار است. این سوره هم از سور مکیه است و مانند دیگر سوره‌های هم‌آهنگ با این سوره (مثل سوره اِذَا الشَّمْسُ کوِّرَتْ) ناظر به امر قیامت و تذکر به قیامت است؛ بلکه آن جمله اساسی که بر روی آن تکیه شده است، در هر دو سوره یکی است. در سوره اِذَا الشَّمْسُ کوِّرَتْ بعد از دوازده جمله شرط با مضمون «و آنگاه که...»، در جواب همه این شرطها می‌فرماید: عَلِمَتْ نَفْسٌ ما اَحْضَرَتْ. معلوم است که ذکر کردن این همه جمله شرط برای یک جواب، علامت نهایت اهتمام به آن جواب است. در واقع جمله «عَلِمَتْ نَفْسٌ ما اَحْضَرَتْ» به منزله تکیه‌گاه جمله‌های قبل و بعد است؛ یعنی جمله‌های قبل مقدمه‌ای است برای آن، و جمله‌های بعد به منزله یک نوع نتیجه‌گیری از آن است. در این سوره مبارکه نیز سیاق عینا همان سیاق است، ولی در اینجا چهار شرط ذکر شده است و بعد جوابی شبیه آن جواب منتها با تغییر بیان، ذکر شده است. (در اینجا به نکته خاصی اشاره شده است که در آنجا اشاره نشده بود و در آنجا به نکته دیگری اشاره شده بود.)

[١] . انفطار / ١ ـ ٨ .