شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٤٤٣ - قسوت و قساوت

[٣]-غفلت از امر آخرت و مراحل بعد از مرگ و سختى‌هاى آنكه معلول غرور و غرق شدن در دنيا و امور مادى است. يَعْلَمُونَ ظٰاهِراً مِنَ الْحَيٰاةِ الدُّنْيٰا وَ هُمْ عَنِ الْآخِرَةِ هُمْ غٰافِلُونَ [١]:«ظاهرى از زندگى دنيا را مى‌دانند و از آخرت غافلند.»

[٤]-غفلت از ياد خدا و توجه قلبى به بارى‌تعالى و پيروى از هواى نفس وَ لاٰ تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنٰا قَلْبَهُ عَنْ ذِكْرِنٰا وَ اتَّبَعَ هَوٰاهُ [٢]:«از كسى كه قلب او را از ياد خود غافل ساختيم و از هواى نفسش پيروى كرد،اطاعت مكن.»

[٥]-استفاده نكردن از چشم و گوش و قلب و نعمتهاى خدادادى أُولٰئِكَ كَالْأَنْعٰامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولٰئِكَ هُمُ الْغٰافِلُونَ ٣:«آنان چهارپايان بلكه پست‌ترند،آنان غافلانند.»

قسوت و قساوت

«قسو و قسوة و قساوة»به معنى سنگدلى است،قلبش قسى شد،يعنى غليظ و سفت گرديد.

راغب گويد:اصل آن از حجر قاس است يعنى سنگ سخت.

طبرسى مى‌گويد:رفتن رحمت و نرمى از دل و صلابت هر چيز را قسوه گويند.

قرآن مى‌فرمايد: ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذٰلِكَ فَهِيَ كَالْحِجٰارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً ٤:«پس دلهاى شما بعد از آن(كشتن آن شخص)سخت گرديد،همانند سنگ يا سخت‌تر از آن». فَوَيْلٌ لِلْقٰاسِيَةِ قُلُوبُهُمْ مِنْ ذِكْرِ اللّٰهِ أُولٰئِكَ فِي ضَلاٰلٍ مُبِينٍ ٥:«پس واى بر آنان كه از سخت‌دلى ياد خدا نمى‌كنند،اينهايند كه در گمراهى آشكارند.»

كسانى كه خدا سينه‌شان را براى پذيرش اسلام گشوده است و برخوردار از نورى از جانب پروردگارند،دلهايشان انفعال‌پذير و داراى رأفت و رحمت است و از

[١].روم(٣٠)٧٠/.

[٢].كهف(١٨)٢٨/.

[٣].آل عمران(٣)١٧٩/.

[٤].بقره(٢)٧٤/.

[٥].زمر(٣٩)٢٢/.