شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٥٧ - خداوند برتر از توصيف بندگان

هر توصيفى كه مردم دربارۀ خدا دارند،نادرست و يا ناقص است و خداوند از آن پاك و منزّه است به جز توصيفى كه بندگان مخلص دارند،بندگانى كه از هرگونه كفر، شرك،هواى نفس و جهل،پاك هستند.

سعدى:

گر كسى وصف او ز من پرسد بى‌دل از بى‌نشان چه گويد باز

عاشقان كشتگان معشوقند برنيايد ز كشتگان آواز

امير المؤمنين على عليه السّلام در مورد توصيف خداوند مى‌فرمايد:«لم يطلع العقول على تحديد صفته...تعالى اللّه عمّا يقوله المشبّهون به و الجاحدون له علوّا كبيرا» [١]:(خداوند عقلها را بر تعريف و معرّفى صفتش آگاه نساخته و برتر از گفتار كسانى است كه او را به مخلوقاتش تشبيه مى‌كنند و يا انكارش مى‌نمايند.)

در خطبه ديگرى مى‌فرمايد:«و لا تناله الأوهام فتقدّره،و لا تتوهّمه الفطن فتصوّره...» [٢]:(دست انديشه‌ها به دامن كبريائيش نرسد تا در حد و نهايتى محدودش كند و هوشمندان نمى‌توانند نقش او را در خيال تصوير نمايند.)

سعدى:

اى برتر از خيال و قياس و گمان و وهم هرچه گفته‌اند و شنيديم و خوانده‌ايم

مجلس تمام گشت و به آخر رسيد عمر ما همچنان در اوّل وصف تو مانده‌ايم

حضرت على عليه السّلام در ابتداى خطبه اول نهج البلاغه مى‌فرمايد:

«الحمد للّه الّذى لا يبلغ مدحته القائلون و لا يحصى نعمائه العادّون و لا يؤدّى حقّه المجتهدون الّذى لا يدركه بعد الهمم و لا يناله غوص الفطن الذى ليس لصفته حدّ محدود و لا نعت موجود»:(ستايش خدايى را سزد كه گويندگان به سرحد مدحش نمى‌رسند و شمارندگان نمى‌توانند نعمت‌هايش را شماره كنند و كسانى كه كوشش بسيار دارند

[١].نهج البلاغه فيض الاسلام،خ ٤٩.

[٢].نهج البلاغه صبحى صالح،خ ١٨٦ و فيض الاسلام،خ ٢٢٨.