حكومت آذربايجان قيام كرده، به مسلمانان مخالف كمكهاى لازم را مى‌كند. بنابراين گزارش نزديك به چهار هزار نفر از روسهاى مخالف بلشويسم نيز فرقه مساوات را همراهى مى‌كنند. «از قرار معلوم با تعليمات كميته اتحاد شرق اين عده قيام كرده و از طرف كماليون نيز معاضدت و همراهى مى‌شود.» اين خبر را صادق الملك نايب الحكومه آستارا به مركز فرستاد. ٩

* پيش‌بينى آجودان تيپ شمال‌

ياور احمد خان آجودان تيپ شمال استنباط خود را از آغاز يك قيام در منطقه شمالى ايران با دخالت كنسول روس امروز به مركز گزارش داد. او نوشت با دستيارى كنسول و همراهى گروهى از طرفداران سياستهاى بلشويكى زمينه‌هاى انقلاب در اين منطقه از كشور فراهم مى‌شود. آنان «به تازگى هم عكس ميرزا كوچك [خان‌] را در يكى از مطابع گراور» كرده كه در بيشتر مغازه‌ها نصب شده است. او در پايان گزارش خود نوشت كه از اداره نظميه خواسته است فورى عكسها را جمع‌آورى كند. ١٠

* استقبال از كنسول عثمانى در مشهد

بنابر خبرى كه روزنامه تايمز در شماره امروز خود چاپ كرد هنگام ورود سامى بيك كنسول عثمانى به اين شهر تمام طبقات به استقبال او آمدند. ١١

______________________________
(١). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، پ ١١، ص ٨٠.

(٢). همان، پ ١١، ص ٨١.

(٣). همان، پ ٢٠، صص ٦٠ تا ٦٢.

(٤). اسناد وزارت امور خارجه، ١ تا ١٩- ٦٣- ٣٠- ١٣٠١.

(٥). سازمان اسناد ملى ايران، سند شم ٢٤٠٠١٥٧٩٣، آرشيو ٨٠٩ ل ا آ آ ا، شم ميكروفيلم ٠٢٩٢٠١٠٠.

(٦). آبراهاميان، ايران بين دو انقلاب، ص ١٣٥. البته رقم ٠٠٠/ ٢١٠ نفر نيز در برخى منابع آمده است. (اتحاديه، مجلس و انتخابات از مشروطه ...، ص ٢٢٧).

(٧). روزنامه اتحاد، س ٢، شم ٨٨، صص ١ تا ٤.

(٨). روزنامه اقدام (بيدار)، شم ١١١، ص ٢.

(٩). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، س ١٣٠٢، پ ٣٦، ص ٧٧.

(١٠). همان، س ١٣٠٢، پ ٣٦، ص ٧١.

(١١). روزنامه تايمز، به تاريخ ٢١ مارس ١٩٢٣، ص ١٣.