(١٤). ابو القاسم نجم ملقب به نجم الملك فرزند محمود و نوه ميرزا عبد الغفار خان نجم الدوله در ٢١ ارديبهشت ١٢٧١ در تهران متولد شد. تحصيلات مقدماتى و متوسطه را در تهران گذرانده، در ١٢٨٦ ش به مدرسه علوم سياسى وارد و در ١٢٩١ ش با دريافت درجه ليسانس فارغ التحصيل شد و به استخدام وزارت امور خارجه درآمد. همزمان با آن در مدرسه علوم سياسى نيز تاريخ و جغرافيا تدريس مى‌كرد. مهم‌ترين مشاغلى كه او در وزارت امور خارجه برعهده گرفته عبارت است از معاونت و رياست اداره محاسبات و رياست اداره تذكره محاسبات، تابعيت و سجلات. چندى هم با سمت مستشار سفارت ايران در پاريس خدمت كرد. او در ١٣٠٩ ش مدير كل و معاون پارلمانى وزارت دارايى شد. نجم الملك كه در اين اوان شهرت نجم گرفته بود، در دى ١٣١٢ با سمت وزيرمختار به آلمان رفت كه از مهم‌ترين اقدامات او در اين سمت، برپا كردن جشن هزار ساله فردوسى در سرتاسر آلمان و ديگرى شناساندن ايران به جاى پارس به آلمانيها بود. او در ١٣١٤ ش وزارت مختارى ايران را در فرانسه به عهده گرفت كه به مدت يك سال ادامه يافت. در ١٣١٧ ش مدير كل وزارت پيشه و هنر و پس از دو سال، وزيرمختار عراق شد. در زمان نخست‌وزيرى على منصور (١٣١٩ ش) هم با سمت وزيرمختار راه توكيو را در پيش گرفت كه پس از قطع رابطه ايران و ژاپن (در ١٣٢١ ش) به تهران بازآمد. نجم سال بعد سفارت كبراى ايران در افغانستان را پذيرفت. از ديگر مشاغل مهم او وزارت امور خارجه و وزارت دارايى به ترتيب در كابينه‌هاى دوم و سوم ابو الحسن حكيمى است. نجم در ١٣٣٠ ش در دوران نخست‌وزيرى دكتر مصدق به عنوان سناتور، براى خلع يد از شركت ملى نفت به عضويت هيأت مختلط درآمد كه اندكى بعد به دليل اختلاف‌نظرى كه ميان حسين فاطمى (وزير امور خارجه وقت) و چند تن از سناتورهاى عضو در آن هيأت پيش آمد از ادامه فعاليت در هيأت مختلط كناره گرفت. در ١٣٣٥ ش هم استاندار خوزستان شد كه سال بعد براى گزارش پاره‌اى از مسائل استان به ديدار محمد رضا پهلوى رفت، اما در همين جلسه تذكرات دولتخواهى وى مورد پسند شاه واقع نشده، به مرور زمان از صحنه سياست هم كنار گذاشته شد. ابو القاسم نجم مشاور عالى جبهه ملى در امور سياست خارجى، عضو حزب عاميون و فراماسونر نيز بود. مرگش در مهر ١٣٥٩ در تهران اتفاق افتاد. (عاقلى، شرح حال رجال سياسى و ...، ج ٣، صص ١٦٠٩- ١٦١٠؛ «من مرد كار هستم، نه مرد سياسى»، سالنامه دنيا، ص ١٥٢).

(١٥). سياست بريتانيا در ...، صص ١٣٧ تا ١٤١.

(١٦). اسناد روحانيت و مجلس، ص ١١٧.