روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٤١٥
چهارشنبه ١٨ مهر ١٣٠١/ ١١ اكتبر ١٩٢٢/ ١٩ صفر ١٣٤١
* تشكيل جلسه مجلس شوراى ملى
مجلس شوراى ملى امروز پيش از غروب به رياست مؤتمن الملك تشكيل جلسه داد. لايحه اعطاى اجازه تأسيس كارخانه چراغ برق در همدان از جمله لوايح مطرح شده در جلسه امروز بود. اين لايحه مىگفت كه مؤيد الممالك با شرايط مندرج در اين لايحه مىتواند «كارخانه چراغ برق كه لا اقل داراى قوه روشنايى سه هزار چراغ شانزده شمعى» باشد، در همدان تأسيس كند. همچنين امشب وزير جنگ، رضا خان، در مجلس شوراى ملى حاضر شد و در حضور رياست مجلس، مؤتمن الملك، مذاكرات طولانى با نمايندگان به عمل آورد.
پيش از ظهر نيز قوام السلطنه رئيس الوزراء در مجلس حاضر شد كه تا نزديك غروب درباره مسائل جاريه كه همان استعفاى رضا خان وزير جنگ بود با نمايندگان تبادلنظر كرد. ١
* توافق رضا خان و نمايندگان مجلس
روزنامه اقدام در شماره امروز خود نوشت كه پس از استعفاى وزير جنگ جلسات متعددى با حضور وليعهد، رئيس مجلس، رياست وزراء و وزير جنگ تشكيل شد و پس از مذاكرات و تبادل افكار مقرر شد «تمام حكومتهاى نظامى به استثناى ايالت آذربايجان كه امروزه بقاى حكومت نظامى در آنجا مقتضى مىباشد ملغا گردد و راجع به امور ماليه هم عجالتا اقدامى نشود تا ورود مستشاران امريكايى كه عنقريب وارد و در تحت نظر ايشان قرار گيرد و آقاى سردار سپه به رياست كل قشون و وزارت جنگ باقى و برقرار خواهند بود.» ٢
* بازگشت به كار كارمندان وزارت معارف
امروز «از بابت حقوق معوقه ادارات دولتى از طرف وزارت ماليه حوالجات» صادر شد و پرداخت گرديد. به دنبال اين اقدام قرار است كارمندان اعتصابى وزارت معارف نيز كه به دليل عقب افتادن حقوق خود دست از كار كشيده بودند، بر سر كار حاضر شوند. اما خبر بعدى حكايت دارد كه مبلغ ٢٠ هزار تومانى كه به وزارت معارف پرداخت شد از طرف وزير در بانك توقيف شد تا تتمه آن نيز برسد و سپس تقسيم شود.
اين خبر مىگويد كه كارمندان وزارت معارف همچنان در اعتصاب هستند. ٣
* بودجه وزارت خارجه
بودجه وزارت خارجه كه از كميسيون مربوطه گذشته و به صحن مجلس آمده و به زودى مورد مشورت قرار خواهد گرفت، ٠٢٨/ ٩٣٣ تومان و چهار قران برآورد شده است كه از اين مبلغ ٦٦٤/ ٧١٣ تومان بودجه خود وزارتخانه، ٥٠٠/ ١٧٢ تومان اعتبارات فوق العاده موقت و ٨٧٤/ ٤٦ تومان و چهار قران حقوق و شهريه اعضاى وزارت امور خارجه است. ٤
* مقاله روزنامه طوفان عليه رضا خان
روزنامه طوفان در شماره امروز خود ضمن انتقاد از مجلس شوراى ملى كه چرا پيش از اين نتوانست در برابر خودكامگىهاى رضا خان وزير جنگ بايستد و او را زير سئوال ببرد، بين بد و بدتر، از مجلس بد در برابر رضا خان بدتر تلويحا دفاع كرد و نوشت:
«اگر نخستين روزى كه وزير جنگ تعرض به قوانين مملكتى را مباح دانست مجلس استيضاح مىنمود، اگر هنگامى كه جريده ستاره ايران توقيف شده مدير آن شلاق خورد دليل مىپرسيدند، اگر وقتى كه دواير خالصجات و ارزاق ضميمه وزارت جنگ شد بازخواستى در ميان بود، اگر موقعى كه روزنامه ايران آزاد توقيف شد، مدير آن به سمنان تبعيد گرديد، پرسشى در كار مىآمد، اگر در روزهايى كه طوفان با پنجه بىباك توقيف دست به گريبان بود و اداره آن را مهروموم مىكردند تعرض مىشد، اگر در اوانى كه دو نفر زن با وجود