پس از نخستين ملاقاتى كه بصير الدوله نماينده ويژه احمد شاه با شومياتسكى داشت‌ ١، امروز بار ديگر بصير الدوله به دستور شاه راهى سفارت روسيه شد. شاه بيت مذاكرات بصير الدوله با شومياتسكى و آن‌چه كه امروز مأموريت داشت به وزير مختار بگويد آغاز مذاكرات تجارى بين دولتين بود. ٢

* بدهى مالياتى خوانين بختيارى و شيخ خزعل‌

بنابر اطلاع وزارت ماليه خوانين بختيارى و شيخ خزعل در سال بايد ١٢٥ هزار تومان نقد و ١٥٠٠ خروار جنس بابت ماليات املاك خود بپردازند، اما از اين كار امتناع مى‌كنند. غير از اين آنها حقوق سواران چريك و امنيه را نيز پرداخت نمى‌كنند. وزارت ماليه از وزارت داخله درخواست كرد در اين جهت اقدامى نمايد. ٣

* توفان شن در دزداب‌

بنابر اخبار رسيده از دزداب توفان شديدى دزداب را دربر گرفته، چند باب مغازه را تخريب كرده و كالسكه‌ها [واگون‌ها] يى كه براى ايستگاه كويته مى‌رفته، واژگون كرده است. «در كوچه‌هاى دزداب شن مثل آب جريان دارد.» ٤

* نزاع ادارى در استرآباد

اختلافاتى كه بين رئيس اداره ماليات غيرمستقيم و رئيس عدليه استرآباد وجود دارد آنها را به لج‌بازى كشانده است.

محل اداره اين دو سازمان در يك مكان است و عدليه در طبقه بالاى اداره ماليات غيرمستقيم واقع شده است. اختلاف بين اين دو مسئول محلى موجب شده كه رئيس اداره ماليات غيرمستقيم در ورودى عدليه را قفل كند و اين در حالى است كه حدود «سى نفر متظلمين و اجزاء عدليه در عمارت بوده‌اند و ظهر اعضاء و متظلمين براى پايين آمدن نردبان تهيه نموده از بالا به پايين مى‌آيند. اين اقدام در انظار خارجه و داخله خيلى سوءاثر نموده است.» ٥ اين خبر را روزنامه ايران در شماره امروز خود چاپ كرد.

* تهديد حاكم استرآباد از طرف تركمنها

رؤساى دو ايل يموت و جعفرباى در تلگرامى كه امروز به حاكم استرآباد فرستادند نوشتند كه «از قرار مذكور رئيس [تلگراف‌خانه‌] استرآباد با اسباب چينى و غرض شخصى رئيس تلگراف گميش‌تپه را تغيير داده» است. در اين تلگرام ضمن ابراز رضايت از «سالك» رئيس تلگرافخانه گميش‌تپه اين تهديد نيز به چشم مى‌خورد كه «اگر كسى ديگر بيايد و زحمتى برايش فراهم شود ما مسئول نخواهيم بود؛ التزامى هم كه به تلگراف‌خانه سپرده‌ايم پس خواهيم گرفت.» ٦ خبير حضور رئيس تلگرافخانه استرآباد از عدم اطلاع‌رسانى سالك شكايت داشت و او را تهديد كرده بود اگر به همين نحو بخواهد ادامه دهد از طريق مركز بركنارش مى‌كند. ٧

______________________________
(١). هروى بصير الدوله، دو سال روابط محرمانه ...، صص ٧١ تا ٧٤.

(٢). همو، ص ٧٤.

(٣). روزنامه اتحاد، شم ٢٩١، ص ٣.

(٤). روزنامه ايران، شم ١٣١٢، ص ٣.

(٥). همان‌جا.

(٦). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، پ ١٩، ص ٢٦.

(٧). همان، پ ١٩، ص ٢٥.