روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٤٣٤
شنبه ٢٨ مهر ١٣٠١/ ٢١ اكتبر ١٩٢٢/ ٢٩ صفر ١٣٤١
* اجتماع عليه قوام السلطنه
امروز نزديك به دو هزار نفر كه روزنامه اتحاد آنان را آزادىخواه عنوان كرد در مدرسه ناصرى سپهسالار ١ گرد آمده و عليه قوام السلطنه شعار دادند. در اين تجمع «نورىزاده پسر مرحوم حاجى ميرزا حسين نورى و دكتر ملكزاده و ناظم التجار و آقاى دولتآبادى نطق كرده و مردم را دعوت به بردبارى و سكوت» كردند. با اين حال يك ساعت پس از غروب «در مسجد و اطراف مجلس صداى زنده باد سليمان ميرزا، زنده باد آزادى بلند بود.» ٢ اجتماع مدرسه سپهسالار در مقابل اجتماع مسجد جامع صورت گرفته بود.
* انعكاس وقايع مجلس به احمد شاه
قوام السلطنه رياست وزراء امروز گزارش حوادث رخ داده از روز پنجشنبه گذشته تا امروز را براى احمد شاه فرستاد. در اين تلگراف رمز آمده است كه «شب ١٩ اكتبر (چهارشنبه ٢٥ مهر) قانون موقتى كه براى محاكمه مطبوعات به مجلس پيشنهاد شد اختلافاتى بين وكلاى اكثريت و اقليت در ضمن مذاكرات ظاهر و به ملاحظه پارهاى اظهارات كه شاهزاده سليمان ميرزا راجع به مذهب نمود مناقشه سخت بين وكلا واقع شد و ...
عموم علما و طبقات مختلفه اهالى بر ضد هتاكى جرايد و اظهارات سليمان ميرزا در مسجد جامع مجتمع و بازارها را بستند و تبعيد مديران دو روزنامه و توقيف ... جريده آنها را تقاضا نموده، محض رفع غائله تقاضاى آقايان علما راجع به جرايد پذيرفته شد لكن موضوع سليمان ميرزا هنوز خاتمه پيدا نكرده و وكلاى اكثريت به ملاحظه اظهارات سليمان ميرزا از حضور در مجلس استنكاف دادند. مذاكرات بين دولت و مجتمعين مسجد براى تفرقه جمعيت در جريان است.» ٣
* توقيف چهار نفر در تهران
ميرزا همايون خان، شيخ حسين لنكرانى، معتصم السلطنه و محبعلى خان از طرف اداره نظميه جلب و توقيف شدند.
روزنامه ايران بدون اشاره به علت توقيف اين افراد اضافه كرد كه ميرزا همايون خان در نتيجه مذاكراتى آزاد شد اما بقيه همچنان توقيف هستند. ٤ روزنامه اتحاد نوشت كه شيخ حسين لنكرانى شب ٢٧ مهر با عدهاى به اداره روزنامه ميهن مىروند و مدير آن جريده را مىخواهند و چون وى در اداره روزنامه نبود برخى اثاث روزنامه را از بالاخانه به سمت خيابان چراغبرق پرت مىكنند. ٥
* ورود سردار معظم خراسانى به كرمان
تيمورتاش (سردار معظم خراسانى) كه به حكمرانى كرمان و بلوچستان منصوب شده بود، امروز وارد كرمان شد. وى با سه دستگاه خودرو به شهر آمد و مورد استقبال رؤساى دواير و خوانين قرار گرفت. ٦
* درگيرى ميان دو طايفه كرد
بنا به گزارش رسيده از بازرگان، امروز كردهاى «طايفه خليكانلو ٧ با حاجى عثمان نام از طايفه چندگانلو كه سابق قشلاقات خليكانلو را آتش زده و خانههايشان را تماما سوزانده بود جنگ سختى نموده، حاجى عثمان را مقتول و خانهاش را سوزاندند.» ٨
______________________________
(١). مسجد و مدرسه سپهسالار در ضلع جنوب
شرقى ميدان بهارستان و ورودى اصلى آن در خيابان شهيد مصطفى خمينى امروزى واقع
گرديده است. بناى اين مجموعه در ١٢٩٦ ق توسط ميرزا حسين خان سپهسالار قزوينى، صدر
اعظم ناصر الدين شاه آغاز شد. وى هزينه ساخت بنا را از محل عوايد شخصى خود تأمين
كرد. با مرگ او در ١٢٩٨ ق يحيى خان مشير الدوله ادامه كار را به عهده گرفته و ساخت
بنا را در ١٣٠٢ ق به پايان رساند. از معماران اصلى آن حاج ابو الحسن معمار و استاد
جعفر خان معمارباشى كاشانى را مىتوان نام برد. اين بنا از زمان ساخت تاكنون به
عنوان يكى از مهمترين مراكز آموزش علوم اسلامى در تهران محسوب مىشود. مدرسه
سپهسالار كه در ابتدا به مدرسه ناصرى تهران موسوم بود،