روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٢٣٠
جنوب نيز در اين موضوع آنها را همراهى كند چرا كه براى آينده اقداماتى كه مىخواهد بكند ضرورى است. در اين گزارش از اقدامات امير لشكر جنوب در سازماندهى قشون منطقه جنوب ياد شده است. «عجالتا ترتيبات داخلى تا اندازهاى بد نيست ولى به واسطه نداشتن صاحبمنصبان و وكلاى لايق مشكل است ترتيبات مشقى و سربازخانه رضايتبخش گردد.» ٧
* شكست سيد جلال در جنگل
به گزارش مؤيد حضور، كارگزار رشت، امروز قواى دولتى با طرفداران سيد جلال ٨ روبهرو شده و جنگ سختى كردند.
«عاقبت بيست نفر از عده سيد جلال مقتول و خود مشار اليه هم مجروح و متوارى شده؛ قشون، او را دنبال كرده است و از طرف قواى دولتى تلفاتى داده نشده، فقط چند نفرى مجروح شدهاند.» ٩ مأموران سياسى انگليس هم اين حادثه را به كشور متبوع خود منعكس كردند. ١٠ موضوع در روزنامه اتحاد هم منعكس شد. ١١
* درخواست براى بازگرداندن عوائد اداره نواقل براى مصارف شهرى
براساس اخبار رسيده از استرآباد از زمانى كه عوايد اداره نواقل به جاى مصرف در امور بهداشت شهرى به اداره ماليات غيرمستقيم تخصيص داده شده «در شهر جز كثافات و عدم تنظيف چيز ديگرى مشاهده نمىگردد.» جمعى از اهالى استرآباد تقاضا دارند با دستور دولت بار ديگر درآمدهاى اداره نواقل صرف امور شهرى شود. ١٢
* ورود سيد محمد حائرى به ايران
سيد محمد حائرى معروف به خزانه كه از احفاد قائممقام فراهانى است و بيست سال پيش براى آموزش علوم دينى به عتبات عاليات رفته بود امروز وارد تهران شد. ١٣
* اعتراض به انجمن نظار كليميان كاشان
امروز شخصى به نام اسحاق يوسف در نامهاى كه به حكومت كاشان نوشت به تركيب انجمن نظار كليميان كاشان كه معمولا براى انتخاب نماينده اين گروه مذهبى براى مجلس شوراى ملى تشكيل مىشد اعتراض كرد. او نوشت كه اعضاى اين انجمن فاقد شرايط لازم هستند. آنها «تبعه خارجه، بهايى مذهب و [عضو] انجمن صيونيت [هستند] كه فقط براى استقلال فلسطين كار مىكنند و برخلاف قانون انتخابات سواد فارسى ندارند.» اسحاق يوسف از حكومت كاشان خواست كه در اين خصوص رسيدگى شود تا «اشخاص صلاحيتدارى در انجمن نظار عضويت داشته كه انتخابات كليميان بهطور صحت به عمل آيد.» ١٤
______________________________
(١). روزنامه ايران، شم ١١٧٧، ص ١.
(٢). گاهنامه پنجاه سال ...، ج ١، ص ٢١؛ قديمى، تاريخ ٢٥ ساله ارتش ...، ص ٩٩.
(٣). روزنامه اتحاد، شم ٢٠٣، ص ٢.
(٤). روزنامه ايران، شم ١١٧٧، ص ٢.
(٥). همانجا.
(٦). همانجا.
(٧). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، پ ٦، ص ١٣.
(٨). سيد جلال، كه بعدها به دليل مخالفت و اقداماتش عليه دولت مركزى به شهرآشوب مشهور گرديد در دوران جنبش گيلان نماينده اصناف در انجمن ولايتى رشت بود كه فعاليتش به همراه ميرزا رحيم شيشهبر در تحريك روستاييان، موجب عزل آنها از انجمن ولايتى گرديد. وى پس از پايان قيام ميرزا كوچكخان جنگلى دو سه هزار تن از برزگران را در لشت نشاء به قيام برانگيخت. او را به رشت احضار كردند اما امتناع كرد و هفت سال مال الاجاره املاك و ماليات را به برزگران بخشيد. برخى نوشتهاند كه وى ادعاى سلطنت كرده و خود را سيد جلال الدين شاه مىناميد. كارگزاران دولتى او را دستگير و زندانى كردند اما در همان ايام رعاياى لشت نشاء به حمايت از وى برخاسته و اعلام كردند به شهر آمده و او را خلاص خواهند كرد. همين امر موجب شد حاكم گيلان به آزادى او و ميرزا رحيم شيشهبر تن دهد. او در دوره حكومت امير اعظم، حاكم بعدى گيلان، به اتهام ايجاد اغتشاش و فتنه به همراه سه تن ديگر (رحيم شيشهبر، محمد اروسى دوز، مشهدى اسد اللّه علاقهبند) به چوپ بسته شد. (آدميت، ايدئولوژى نهضت مشروطيت ايران، صص ٤٧٤- ٤٧١؛ رابينو، مشروطه گيلان، صص ١٧ و ١٨).
در حوادث ماههاى آينده خواهيد خواند كه سيد جلال در همين سال كشته مىشود.
(٩). نهضت جنگل، ص ٢٥٢.
(١٠). جنبش ميرزا كوچك خان بنابر ...، ص ١٦٤.
(١١). روزنامه اتحاد، شم ٢٠٤، ص ٢.
(١٢). روزنامه اقدام، شم ٥٦، ص ٣.
(١٣). روزنامه اتحاد، شم ٢٠٧، ص ٢.
(١٤). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، بىشم (اين سند خارج از پروندههاى شمارهبندى شده وزارت جنگ و دربار رضا شاه است و در شمار اسناد بهرهبردارى شده اين روز در تيرماه ١٣٠١ نگهدارى مىشود.)