روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٤٨٠
شنبه ١٩ آبان ١٣٠١/ ١١ نوامبر ١٩٢٢/ ٢١ ربيع الاول ١٣٤١
* تشكيل جلسه مجلس شوراى ملى
پيش از غروب امروز مجلس تشكيل جلسه داد و به مواد ديگرى از قانون استخدام رسيدگى كرد و تا ماده ٦٨ را به تصويب رساند. سپس نمايندگان پيشنهادهاى خود را ارائه كردند كه از آن جمله بود حضور وزراء در مجلس براى پاسخگويى به پرسشهاى ارائه شده. همچنين نظام الدوله يكى از نمايندگان مجلس كه به تازگى به حكومت تهران منصوب شده، امروز در مجلس حاضر شد و استعفاى خود را تقديم كرد. ١ او جايگزين حاكم نظامى، امير لشكر محمود انصارى شده بود.
* حركت رضا خان به طرف جنوب كشور
ساعت ١٠ صبح امروز رضا خان وزير جنگ به همراه دبير اعظم رئيس كابينه وزارت جنگ و قائممقام الملك و ساعد الدوله براى استقبال از احمد شاه با خودرو راهى صفحات جنوب شدند. آنها ابتدا به شيراز مىروند و بعد به سمت بندر بوشهر حركت خواهند كرد. «سى و چهار اتومبيل نيز كه براى حركت به صوب شيراز از طرف وزارت جنگ تهيه شده بود صبح امروز از مركز به طرف شيراز حركت كرد.» ٢ رضا خان پيش از حركت، سرتيپ مرتضى خان را به رياست كل ساخلوى تهران منصوب كرد. ٣ امان اللّه ميرزا رئيس اركان حرب كل قشون جانشين او تا زمان بازگشت از بوشهر شد. ٤
* آخرين اطلاعات از كردستان عراق
عبد اللّه طهماسبى فرمانده قواى آذربايجان در گزارشى كه امروز به مركز فرستاد خبر داد كه در نتيجه درگيريهاى اخير، قواى عثمانى از رواندوز عقب نشسته و آنجا را تخليه كردهاند.
اسماعيل آقا سيميتقو و سيد طه به انگليسها ملحق شده و با برادر شيخ محمود به رواندوز آمدهاند. از طرف شيخ محمود نامههايى به خوانين و سركردگان طوايف كرد در مرزهاى ايران و عثمانى فرستاده مىشود و وعده آمدن خودش را مىدهد.
عثمانيها به دليل كمى نيرو، زمستان پيش رو و بدى راه و كمى آذوقه نمىتوانند قوايى به آنجا بفرستند. وى احتمال داد شيخ محمود با حمايت انگليس و با استفاده از زمستان به مرزهاى ايران تعرض كند. اينك نيرويى كه بايد در سردشت متمركز مىشد در ساوجبلاغ مستقر خواهد شد. وى درخواست كرد در صورت امكان قوايى از لشكر غرب در سقز استقرار يابند. ٥
* نياز آستارا به نظميه قوى
كارگزارى آستارا ضمن انتقاد از رئيس بىسواد نظميه اين شهر و هشت پليس وابسته به آن به وزارت امور خارجه نوشت كه اين منطقه اهميت زيادى دارد و فقط با يك نظميه قوى مىشود از مجامع و محافل كمونيستى جلوگيرى كرد. وى اضافه كرد كه يك رئيس ديگر براى نظميه آمده است كه ظاهرا آدم لايقى است اما اينجا سى نفر آژان مىخواهد نه هشت نفر، آن هم با ماهى شش تومان حقوق. وى از سفر خود به آستاراى روس گفت كه با اينكه مخروبه است نظم و نسق خوبى دارد. «چند روز قبل كه بنده براى كار ادارى به آستاراى روس رفتم چون غيرموقع بود يك نفر پليس در رفتن و مراجعت مواظب بنده بود. حتى با يك زن روسى كه تعارف كردم فورا او را به نظميه جلب و سئوال كرده بودند با كارگزار چه گفتى؟» ٦
* درباره نماينده قلابى روسيه در خوزستان
به دنبال باخبر شدن سفارت روسيه در تهران از وجود يك نمايندگى سياسى در خوزستان و شخصى كه مدعى آن است، و تكذيب موضوع از طرف آن سفارتخانه و درخواست براى پىجويى ماجرا توسط مقامات ايران، امروز مشار الدوله نماينده وزارت داخله در خوزستان خبر داد كه بنا به اطلاعات رسيده از كارگزارى آن ايالت، شخصى به نام مسيو ترمولان وجود