امروز مجلس شوراى ملى به رياست مؤتمن الملك تشكيل جلسه داد. گفت‌وگوهاى امروز پيرامون ممنوعيت صدور پوست بره، يكى از اقلام صادراتى ايران، بود كه موافقان و مخالفان درباره اين لايحه كه دولت به مجلس داده بود صحبت كردند. ١

* توضيحات حسين علاء به مشير الدوله درباره اختيارات مورگان شوستر

حسين علاء نماينده سياسى ايران در امريكا در نامه‌اى كه امروز به مشير الدوله، نخست‌وزير نوشت (ظاهرا) به پرسشهاى او پاسخ داد. علاء گفت كه طبق مجوزى كه از قوام السلطنه (نخست‌وزير پيشين) دارد از اختيار مذاكره با طرف امريكايى درباره هرگونه درخواست وام يا اعطاى امتياز برخوردار است.

و با اين‌كه مورگان شوستر را به عنوان وكيل ماليه تعيين كرده، اما او نمى‌تواند از طرف ايران امتيازى بدهد، چون نيازمند تصويب مجلس شوراى ملى است. علاء در بخش ديگرى از نامه خود از پيشنهاد شوستر مبنى بر امكان جلب رضايت كمپانى نفت جنوب (انگليس و ايران) از طرف امريكا براى تشكيل كمپانى نفت ايران و امريكا خبر داد كه ترفندى است براى ناديده گرفتن امتياز نفت خوشتاريا. علاء يادآور شد كه موافقت امريكا با اعطاى وام و نيز پذيرش امتياز نفت در ايران منوط به استخدام فورى مستشاران امريكا است. ٢ علاء به نخست‌وزير پيشنهاد مى‌دهد كه خوب است دولت ايران فعلا از دادن امتياز نفت خوددارى كند و تلاش نمايد اصلاحات داخلى و استقراض خارجى را هم‌زمان پيش ببرد. «اين تأخير [در دادن امتياز نفت‌] دو فايده حياتى دارد. يكى بى‌نيازى از قرض پنج ميليون و اعطاء امتياز از روى احتياج و شتاب. چه، به توسط مستشاران تشكيلات و ممر عايدات منظم، دولت قادر خواهد بود بدون التماس قبول وثيقه نفت، عايدات را مستقيما به واسطه مستشار امريكايى براى قرض بپردازد. ديگر اين كه بعد از بازديد مهندسين تكليف دولت در باب معادن نفت و غيره بهتر روشن مى‌شود.» علاء در پايان ديدگاه شوستر را درباره دولت و مردم ايران چنين بيان مى‌كند:

«وظيفه رجال دولت هدايت افكار عمومى است به طريق صحيح نه تسليم [شدن‌] به آن. رنجانيدن انگليس را مضر و مانع انواع مساعدتهاى امريكا، و احياء ايران را بسته به معامله [كمپانى‌] استاندارد [اويل‌] مى‌داند.» ٣

[تصوير] مورگان شوستر