روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٦١٣
شنبه ٢٢ دى ١٣٠١/ ١٣ ژانويه ١٩٢٣/ ٢٥ جمادى الاول ١٣٤١
* پليس نفت جنوب
محمود آيرم امير لشكر جنوب امروز اطلاع داد كه بنابر اخبار رسيده، انگليس مشغول تشكيل و سازماندهى عدهاى در مسجد سليمان به اسم پليس نفت است. از اصفهان هم عدهاى داوطلب عضويت در اين سازمان جديد هستند و اخيرا خليل خان صاحبمنصب سابق كه به دليل سوء عملكرد از خدمت قشونى اخراج شده بود با سى نفر همراه در اين تشكيلات وارد شده است. آنها از اصفهان به مسجد سليمان رفتهاند. ١
وزارت جنگ اين گزارش را بلافاصله به وزارت امور خارجه منعكس كرد و نوشت چون اين اقدام برخلاف مصالح مملكتى است اگر كمپانى نفت جنوب نيرويى لازم دارد اين امكان هست كه دولت ايران آن را در اختيار آن كمپانى بگذارد. ٢
* انگليس و مبارزه با قحطى
در پى درج مقالهاى در جريده عصر انقلاب با عنوان «سفيد كردن سياه» كه در شماره ١٠٦ اين نشريه و در ١٩ جمادى الاول ١٣٤١ منتشر شد سرپرسى لورن سفير انگليس در تهران نامهاى به قوام السلطنه رياست وزراء نوشت و در آن قحطى سالهاى ١٩١٨- ١٩١٧ را كه به انگليس نسبت داده شده بود تكذيب كرد.
در اين مقاله انگلستان متهم شده بود كه با جمعآورى غله موجبات اين قحطى را به وجود آورد و زمانى كه جمعآورى غله را ترك كرد قحطى هم مرتفع شد. لورن نوشت كه دولت انگليس كوششهاى چشمگيرى عليه قحطى كرد: براى قحطىزدگان فارس از هند آرد آورد، در تهران آشپزخانهاى براى فقرا نزديك مريضخانه دولتى تأسيس كرد كه روزى به سه هزار نفر غذا مىداد؛ ژنرال دانسترويل با آردى كه از بغداد آورده بود در همدان روزانه به سه هزار نفر نان مىداد؛ در سفارتخانه نانوايى باز كرده بوديم و به مردم نان مىداديم.
«خود دولت ايران چنين اقدامى را براى تخفيف عسرت فقرا ننموده و وقتى كه در عوض اظهار امتنان نسبت به دولت دوستدار از طرف يكى از جرايد طهران به آن دولت اتهام زده مىشود» نمىتوانم اعتراض نكنم. لورن خواست با استفاده از قانون هيأت منصفه با اين نشريه برخورد شود. ٣
* تشكيل مجلس شوراى ملى
امروز مجلس به رياست آيت اللّه سيد حسن مدرس تشكيل جلسه داد. ابتدا سليمان ميرزا در پاسخ به اظهارات رئيس الوزراء در جلسه گذشته كه گفته بود مخالفت با لايحه امتياز نفت شمال، مخالفت با مصالح كشور است، گفت ما مخالف اصل امتياز نيستيم بلكه در مواد آن حرف داريم. وى بار ديگر قوام السلطنه را متهم كرد چون مىخواهد از حق دلالى و كميسيون وجوه وام گرفته شده استفاده كند اصرار به تصويب اين لايحه دارد. وى با اشاره به تكذيب موضوع از طرف قوام السلطنه، موضوع كميسيون از بابت استقراض يك ميليون دلار را در كابينه پيشين قوام السلطنه دانست و خواستار رسيدگى به آن شد. ملك الشعراى بهار در نقد گفتههاى سليمان ميرزا صحبت كرد. در ادامه بحثها شيخ اسد اللّه از طرح اين موضوعات اظهار تأسف كرد و آن را در شأن مجلس ندانست. ٤
* درگذشت حاج ميرزا محمد مجتهد
جريده اتحاد نوشت كه ميرزا محمد مجتهد امروز در سن ٦٨ سالگى دار فانى را وداع گفت. تشييع پيكر او با حضور وجوه علما و اهالى با احترام صورت گرفت. «و محض احترام آن مرحوم ادارات دولتى را در آن روز تعطيل و بازارها و دكاكين به كلى بسته بودند.» ٥ ميرزا محمد مجتهد از علماى مقيم قم بود. پيكر او در گورستان شيخان دفن شد. ٦