روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٢٩٤
خراسان داده شود. ٦
* تحويل بانك استقراضى به ايران
بانك استقراضى روس كه طبق قرارداد ٢٣ آذر ١٣٠٠ بايد به ايران واگذار مىشد امروز تحويل وزارت ماليه شد و با نام بانك ايران به كار خود ادامه داد. يكى از مشكلات عمده بانك ايران وجود رجال مقروض و اعاده قرض آنها بود؛ از آن جمله بود محمد ولى خان سپهسالار با بيش از يك ميليون تومان بدهى. ٧
* قرارداد با ميلسپو
امروز قرارداد بين ايران به نمايندگى حسين علاء وزير مختار ايران در واشنگتن واقع در ناحيه كلمبياى اتازونى امريكا، و آرتور چستر ميلسپوArthur Chester Millspaugh در ٢٤ بند منعقد شد. عنوان ميلسپو در اين قرارداد «رئيس كل ماليه ايران» بود. ٨
* رسيدگى به عملكرد قائممقام
كميسيونى مركب از منصور الملك كفيل وزارت داخله، بيان الدوله و مدير الدوله مدير شعبه شمال وزارت داخله، ميرزا احمد خان و چند نفر ديگر براى رسيدگى به عملكرد قائممقام حاكم سابق كردستان امروز در عمارت بادگير تشكيل جلسه داد. ديروز پرونده و مدارك لازم براى رسيدگى به اين موضوع به كميسيون ياد شده تحويل شده بود. ٩
* حاكمان جديد يزد و عراق
ميرزا سليمان خان از طرف وزارت داخله به حكمرانى شهر يزد رسيد. از مشاغل پيشين او كار در وزارت عدليه بوده است.
همچنين وقار الملك به حكومت عراق (اراك) منصوب شد. ١٠ وثيق السلطنه هم از مديران وزارت داخله و از اعضاى قديمى اين وزارتخانه به معاونت حكومت اراك برگزيده شد.
[تصوير] نمايى از شهر يزد
* پرسش از انحلال عدليه
در نامهاى كه امروز در كميسيون عرايض مجلس شوراى ملى ثبت شد و احتمالا از تربت حيدريه و به امضاء شيخ محمد حسين قاينى به مجلس فرستاده شده بود، استدلالات مسئولان وزارت عدليه نسبت به انحلال اجزاء اين وزارتخانه در ولايات نقض شد. وى نوشت اگر انحلال عدليه ولايات براى تصفيه اعضا و اجزا و امتحان گرفتن از آنها بوده، اين كار صورت نگرفته است. او دليل آورد كه طبق قانون اساسى قوه قضاييه مثل قوه مقننه و مجريه لازمه حكومت است. و اگر علت انحلال عدليه كمبود بودجه بوده، عدليه ولايات خودكفا بوده و خرجى به دولت تحميل نمىكردند. اين نامه به وزارت عدليه فرستاده شد. ١١
* تصرف اروميه به دست قواى دولتى
امروز شهر اروميه و اطراف آن به دست نظاميان دولتى افتاد.
اين خبر را سرتيپ امان اللّه ميرزا به مركز فرستاد و نوشت كه اهالى جشن گرفتند و براى آزادى از اسارت سيميتقو دست به دعا برداشتند و خداوند را سپاس گفتند. «و با هزاران صداى زندهباد حضرت اشرف و قشون ايران» را استقبال كردند. ١٢ در اين آزادسازى «عمر آقا [كه] همه كاره سيميتقو [و] به منزله خود او [است] گرفتار شده است.» ١٣
______________________________
(١). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى،
پ ٥، ص ٦٤.
(٢). همان، پ ٥، ص ٧٦.
(٣). همان، پ ٥، ص ١.
(٤). همان، پ ٥، ص ١٩.
(٥). سازمان اسناد ملى ايران، سند شم ٢٩٣٠٠١٥٥٣، آرشيو ١٠٨ ظ ٢ ب آ ا، شم ميكروفيلم ٠٠١٠٠١٦٠.
(٦). منشور گرگانى، رقابت شوروى و انگليس ...، ص ٢٠٩.
(٧). عاقلى، روزشمار تاريخ ايران ...، ج ١، ص ٧٣.
(٨). اسناد وزارت امور خارجه ٣- ٦٦ تا ٦٦- ٥- ٤٣- ١٣٠١.
(٩). روزنامه ايران، شم ١١٩٧، ص ٣.
(١٠). همانجا.
(١١). اسناد مجلس شوراى اسلامى، سند شم ١٣٩/ ٢/ ١٧/ ٣٣/ ٤.
(١٢). روزنامه اتحاد، شم ٢٢٥، ص ٣.
(١٣). همان، شم ٢٢٢، ص ٣.