روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٣٠٤
شنبه ٢٧ مرداد ١٣٠١/ ١٩ اوت ١٩٢٢/ ٢٥ ذىحجه ١٣٤٠
* فعاليت بهاييان در سنگسر
كارگزارى مهام خارجه مازندران امروز نامهاى را كه از طرف علما و هيأت علميه شهميرزاد به اولياى دولت و مجلس شوراى ملى نوشته بود به وزارت امور خارجه فرستاد كه متن كامل آن چنين است:
«سواد تلگراف هيأت علميه و عموم اهالى شهميرزاد. توسط حضرت حجت الاسلام آقاى شيخ كبير، [و] ساير آقايان علماء مد ظلهم. طائفه ضاله بهاييه در سنگسر بهطورى غلو و طغيان نموده كه علنا در سنگسر و شهميرزاد جمعيتى از مسلمانها [را] دعوت به دين خود نموده، بدون آنكه از احدى تقيه نمايند.
به علاوه بالغ بر سه هزار تومان مخارج نموده معبدى در سنگسر بنا كردهاند مسمى به مشرق الاذكار. كتابتى بر در و ديوار كعبات بسم اللّه الابهى نصب نمودهاند. اين افعال و اقوال شنيعه سبب هيجان كافه مسلمين سنگسر و شهميرزاد گشته.
دعاگويان برحسب وظيفه اسلامى از آن مبادى عاليه تمنا مىنمايند كه اولا تكليف مسلمين اين اهالى را معين نمايند؛ ثانيا عطف توجه فرموده به اولياى دولت و مجلس شوراى ملى مقرر دارند بر انهدام اين بناء جديد و قلع شجره خبيثه بسم اللّه الابها. لا اقل علنا عقيده فاسده ننمايند. هيأت علميه شهميرزاد، خادم الشريعه على اكبر، حاجى سيد صالح، شيخ على اكبر، اقل الانام شيخ محمد حسين شهميرزادى.» ١
* وخامت اوضاع عراق
منتخب الدوله كنسول ايران در بغداد در گزارشى كه امروز به وزارت امور خارجه فرستاد «وضع عراق عرب [را] اين روزها خيلى منقلب» تصوير كرد و علت آن را مخالفت روحانيان و مردم تابع ايشان از وصايت دولت انگليس بر عراق دانست.
وى نجف را مركز تمركز علماى آزادىخواه؛ و اعراب و عشاير نهر فرات را عموما تابع و مطيع «اوامر آقايان عظام» ياد كرد كه به پشتگرمى آنها دست به اقداماتى عليه انگليس و دولت دستنشانده آن مىزنند. «بنابراين اين نقطه از حيث اهميت، اول نقطه عراق است. اين است كه حكومت عراق هميشه كوشش مىنمايد كه جلب قلوب آقايان را بكند ...
پىدرپى در تمام نقاط عراق عرب بر ضد حكومت حاضره اجتماعات مىشود.» ٢
* ملاقات با مسئول انگليسى در بصره
امروز مترجم كنسولگرى ايران در بصره با ماژور ويلسن يكى از مسئولان انگليسى، در بصره ملاقات كرد و يادداشت دولت ايران را به وى داد. از مفاد اين يادداشت چيزى در دست نيست اما پاسخ مسئول انگليسى نشان مىدهد كه دولت اشغالگر انگلستان در عراق از عدم شناسايى آن كشور (عراق) توسط ايران ناراضى است. «اگر دولت ايران حكومت عراق عرب را رسما مىشناخت، دولت انگليس در هر خصوص مساعدت و تسهيلات لازمه را براى قونسولهاى ايران به عمل مىآوردند ولى تا حكومت ايران، حكومت عراق عرب را نشناسد قونسولهاى بين النهرين از مساعدت حكومت انگليس محروم و استفاده نخواهند كرد و نيز قونسولهاى معزى اليهم در صورت رسمى شناخته نخواهند شد. اين كيفيت را» به تهران گزارش كنيد. ٣
* رسيدگى به عملكرد حاكم سابق استرآباد و كرمانشاه
قائممقام ٤ حكمران سابق استرآباد و كرمانشاه در وزارت داخله حضور يافته، پاسخگوى عملكرد خود در زمان حكمرانى خود است. امروز عصر هم كميسيون مربوط به رسيدگى كارهاى او برقرار بود. اما نتيجهاى از اين جلسهها به دست نيامده است. منصور السلطنه معاون وزارت عدليه عضو اين كميسيون استعفا داد. شرف الملك هم كه جايگزين او شده بود نتوانست در كميسيون دوام بياورد. وزارت عدليه عضوى در كميسيون ندارد. پيشكار سابق ماليه كردستان به اين