او تأكيد كرد كه غير از دزداب بقيه نواحى از ايران تبعيت نمى‌كنند و با تكيه به پشتيبانى انگليسها «متصل مشغول سرقت و چپاول در اطراف دزداب مى‌باشند.» وى گفت اگر دولت مركزى مايل به قطع دخالت‌هاى انگليس و پس گرفتن نواحى بلوچستان است لازم است پانصد نفر قشون كه در بيرجند هستند و «بى‌مصرف خوابيده‌اند» به دزداب اعزام كنند. «والا اگر به همين حالت حاليه باقى بماند كه يك نفر مأمور دولت علّيه ايران در دزداب باشد و ببيند كه مأمورين دولت نواحى دزداب كه خاك ايران است همه قسم مداخلات و حكومت مى‌نمايند و ساكت باشد اين خود يك تصديقى است براى مداخلات آنها.» ٧

[تصوير] نقشه‌اى از بلوچستان‌

* تلاش ممتاز الملك براى رفع نيازهاى سعد الدوله‌

مرتضى ممتاز الملك رئيس بانك ايران بار ديگر از دولت خواست كه از قبل بدهيهاى ميليونى دولت به بانك ايران يك مستمرى ماهيانه به مبلغ دو هزار تومان براى سعد الدوله در نظر بگيرند. «اختلال اوضاع معاش آقاى سعد الدوله به درجه‌اى است كه براى اداره امور روزانه خود در فشار و زحمت هستند.» ممتاز الملك يادآور شد كه او از بانك طلب دارد و دولت مى‌تواند از محل درآمد گمرك و يا از خزانه ماهيانه او را برقرر نمايد. ٨

* ساماندهى نظميه آستارا

در پى رسيدن گزارشهايى از بى‌نظمى و نبود نيروى كارآزموده در نظميه آستارا وزارت داخله به ايالت آذربايجان دستور داد در تنظيم تشكيلات نظميه‌هاى ولايات وابسته به آذربايجان، نظميه آستارا را نيز ساماندهى كند. ٩

* تغيير نايب الحكومه جوين‌

به دنبال شكايات زياد از تعديات نايب الحكومه جوين و اقدام وزارت داخله، وى بركنار و به بجنورد احضار شد. قرار است با تشكيل هيأتى در بجنورد به اتهامات نايب الحكومه جوين و شكايات صورت گرفته از او رسيدگى شود. ١٠

* ملاقات امير لشكر شمال غرب با شهبندر عثمانى‌

به دنبال نامه تكذيبيه خليفه‌گرى كل ارامنه آذربايجان نسبت به مندرجات روزنامه وارليق (ر. ك: ١٧ آذر) امير لشكر شمال غرب با شهبندر عثمانى در منطقه ديدار كرد و ضمن رد مطالب روزنامه وارليق مبنى بر مشاركت ارمنيان در كشتار مسلمانان در غائله سيميتقو از او خواست كه موضوع در همان نشريه تكذيب شود. ١١

______________________________
(١). روزنامه اتحاد، شم ٢٦٩، صص ١ و ٢.

(٢). اسناد وزارت امور خارجه، ١١٣- ٢- ٤٩- ١٣٠١.

(٣). روزنامه اتحاد، شم ٢٨٧، ص ١.

(٤). روزنامه ايران، شم ١٢٧٤، ص ٣.

(٥). روزنامه اتحاد، شم ٢٦٩، ص ٢.

(٦). ماشكيل نام منطقه‌اى است در بلوچستان ايران و نامش برگرفته از رودى بوده پرآب. رود ماشكيل در بلوچستان ايران از بخش سيب و سوران سرچشمه گرفته و از غرب به شرق جريان يافته پس از مشروب كردن دره سراوان از جنوب آبادى كوهك گذشته وارد خاك پاكستان مى‌شود.

ماشكيل از رودهايى به حساب مى‌آيد كه در تمام فصول پرآب است و در گذشته پرآب‌تر بوده و عظمت بيشترى داشته است. صحراى ماشكيل درختان خرماى خودرو دارد كه مردم از آن بهره‌مند مى‌شدند و گفته شده كه خرماى آن را به هند نيز صادر مى‌كردند. (دايره المعارف فارسى (مصاحب)، ج ٢، ص ٢٥٩٧؛ وزيرى، جغرافياى بلوچستان، ص ١٩).

(٧). اسناد وزارت امور خارجه، ٨- ١٣- ٥٠- ١٣٠١.

(٨). اسنادى از اختلافات و دعاوى ...، صص ٢٨٨ و ٢٨٩.

(٩). اسناد وزارت امور خارجه، ١٠- ٥٤- ٢/ ٤٥- ١٣٠١.

(١٠). روزنامه شفق سرخ، شم ٩٨، ص ٢.

(١١). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، پ ٤، ص ١٣.