امور محصلين ايرانى در آلمان «به‌كلى درهم و مختل گرديده است.» پيش از اين سيد حسن تقى‌زاده در برلن عهده‌دار اين امور بود، اما پس از مأموريت او به مسكو براى مذاكرات تجارى با روسيه، محصلين ايرانى به حال خود رها شده و سفارت ايران در برلن نيز براى رسيدگى به اين امور اظهار عجز مى‌كند. سرپرست سابق محصلان ايرانى در گزارشى به وزارت امور خارجه، ضمن بيان اين وضعيت اضافه كرد براى نمونه دولت تازه تأسيس افغانستان براى رسيدگى امور محصلين خود در پاريس و برلن دو نفر مأمور رسمى با حقوق معين دارد.

[تصوير] نمايى از شهر برلن‌

افغان‌ها براى محصلين خود در برلن يك ويلا خريده‌اند كه در آنجا سكونت دارند و بيشتر معلمان سابق آلمانى در ايران را به معاونت خود انتخاب كرده‌اند و با طرز درستى مشغول تحصيل هستند. وى در پايان گزارش خود پيشنهاد كرد «چون آتيه ايران محتاج به تربيت چنين جوانانى است» خوب است دولت يك نفر را مأمور رسيدگى به محصلين كند تا وقت‌شان به بطالت نگذرد. ١ اين گزارش را سفير ايران در سوئيس كه براى خريد لوازم سفارت و سركشى به فرزند خود به برلن رفته بود، امروز به وزارت امور خارجه فرستاد.

* اقدام به حل موضوع امير مؤيد

بنابر آنچه كه تلگراف‌خانه استرآباد ياد كرده، امروز سيف اللّه خان (سيف الممالك) برادرزاده امير مؤيد سوادكوهى وارد استرآباد شد. او قصد دارد به ابه «نفس سردار» رفته تا با امير مؤيد گفت‌وگو كند. ٢ روزنامه‌ها نوشتند كه سيف الممالك از طرف وزارت جنگ و براى گفت‌وگو و پيدا كردن راه‌حل، راهى اين منطقه شده است. امير مؤيد پس از جنگ با قواى نظامى به تركمن‌صحرا آمد و در آنجا پناه گرفت. ٣

______________________________
(١). اسناد وزارت امور خارجه، ١/ ٢١ و ٢١- ٩- ٣٢- ١٣٠١.

(٢). مقصودلو، مخابرات استرآباد ...، ج ٢، ص ٨٤١، اسناد مى‌گويند كه وى ١٣ آذر وارد مذاكره با حاكم استرآباد شد و يك روز بعد راهى نفس سردار نزد امير مؤيد گرديد. (اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، س ١٣٠١، سند شم ٣٧٤٢) و در نهايت روز ١٩ آذر با پسر امير مؤيد به استرآباد آمد تا با حاكم اين شهر و رئيس قشون گفت‌وگو كند. (روزنامه اقدام، شم ٩٨، ص ١).

(٣). روزنامه اقدام، شم ٩٨، ص ١.