آمدن بلشويكها و قرار گرفتن لنين در رأس قدرت انقلاب نيز كامل گشت. به عبارت ديگر در دوران حكومت موقت كه تا ٧ نوامبر ١٩١٧/ ١٥ آبان ١٢٩٦ بيشتر طول نكشيد لنين و پيروانش حكومت كرنسكى را برانداختند و خود زمام امور روسيه را در دست گرفتند. لنين نخستين كابينه كمونيستى در جهان را با نام «شوراى كميسرهاى خلق» تشكيل داد و خود به رياست آن نشست. وقوع اين انقلاب بازتابهاى مختلفى در سطح جهان، به ويژه در كشورهاى همسايه و از جمله ايران، در پى داشت. مردم ايران با شنيدن خبر پيروزى بلشويكها در روسيه بسيار خوشنود و شادمان شدند.

[تصوير] چون بسيارى از ايرانيان در آن سالها اميدوار بودند كه با پيروزى اين انقلاب در سياست خارجى روسيه تغييرات اساسى به وجود خواهد آمد.

همين‌طور هم شد. از جمله اينكه در اواسط دسامبر ١٩١٧/ آذر ١٢٩٦ لنين اعلام نمود كه عهدنامه‌هاى سرى راجع به تقسيم ايران (اشاره به قرارداد ١٩٠٧ م كه روس و انگليس سرزمين ايران را به سه منطقه، دو منطقه تحت نفوذ و يك منطقه بى‌طرف، تقسيم كرده بودند) باطل شده، قشون نظامى روس هم به زودى ايران را ترك خواهد كرد. همچنين دولت جديد التأسيس با انتشار اعلاميه‌اى، هر قرارداد و معاهده‌اى را كه پيشتر حكومت تزارى روس، بر ملت آزاد ايران تحميل كرده بود ملغى ساخت.

از اين پس چون انقلاب روسيه در ماه نوامبر/ آبان به ثمر رسيد، و در هفتم همين ماه لنين و بلشويكها قدرت را در روسيه در دست گرفتند، همه ساله در اين روز مراسم بزرگداشتى به مناسبت انقلاب بلشويكها در مسكو و شهرهاى ديگر برپا مى‌شد. علاوه بر اين سفارتخانه‌هاى روسيه در كشورهاى مختلف جهان و كنسولگريهاى تابع آن دولت در ديگر شهرها مراسم جشنى را به همين مناسبت برگزار مى‌كردند. (عاقلى، روزشمار تاريخ ايران، ج ١، ص ١٢٠؛ ولى‌زاده، اتحاد جماهير شوروى و رضا شاه، صص ٩١ و ٩٢).

______________________________
(٥). روزنامه شفق سرخ، شم ٨٨، ص ٢.

(٦). اسناد وزارت امور خارجه، ١٩ و ٢٠- ١- ٥٠- ١٣٠١.

(٧).FO E ٩٦ /٩٦ /٤٣ .

(٨).FO E ٧٦٧ /٩٦ /٤٣ .

(٩). روزنامه اتحاد، شم ٢٥٧، ص ٣.

(١٠).FO E ٩٦ /٩٦ /٤٣ .