روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٢٤٨
مأموران انگليسى مقيم بحرين صادر شده و وارد بندر لنگه مىشوند را كافى دانسته، متعرض آنها نشوند. «بحرينىها هم بهطورى كه سابقا عرض شده از مداخلات انگليسها رضايت ندارند؛ مكرر شكايت نمودهاند.» ٩
* فلسفه حجاب
روزنامه استقامت در شماره امروز خود سرمقاله مفصلى با عنوان «فلسفه حجاب» به چاپ رساند. اين مقاله با اشاره به طرح موضوع كشف حجاب كه اخيرا تبديل به بحث داغى شده و توسط برخى مطبوعات به آن دامن زده مىشود، نوشت كه «امروزه هزاران درد بىدرمان داريم كه اهميت آن بيش از اين موضوعى است كه در آن مناقشه مىنماييم ... اخلاق و رسوم اجتماعات و عادات ملل شرق با غرب به كلى مخالف و متباين بوده و به علاوه تمدن امروزه عالم از نتايج شرايع و اديان الهى است.» در بخش ديگرى از مقاله آمده است كه «تعجب در اينجا است [كه] تربيت نسوان با مسئله حجاب چه مانعى دارد؟ در صورتى كه برعكس برداشتن حجاب مانع عمده تربيت، تهذيب و تصفيه اخلاق نسوان اسلامى است.» ١٠
[تصوير]
______________________________
(١). اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى،
پ ٥، ص ٦٧.
(٢). روزنامه اتحاد، شم ٢٠٩، ص ٢.
(٣). همانجا.
(٤). ميرزا رضا طباطبايى نايينى فرزند ميرزا حسن خان مستوفى در ١٢٥٠ ش در روستاى حصار از توابع ثلاث متولد شد. از پنج سالگى و زير نظر برادرش مرتضى قلى خان كه بعدها متولىباشى آستان قدس رضوى شد تحصيل را آغاز كرد. سپس به حوزه علميه اصفهان رفت و از آنجا نيز راهى تهران شد و چندى در مدرسه امريكايى به آموختن زبان انگليسى و ديگر دروس گذراند و در همان زمان كه در تهران بود تحت تأثير آموزههاى سيد جمال الدين اسدآبادى در زمره آزادىخواهان درآمد. ازاينرو پس از فرمان مشروطيت، در اصفهان به عضويت انجمن ولايتى درآمد و روزنامه انجمن را در دورهاى منتشر كرد. پس از آن در تهران روزنامه انتقادى «تئاتر» را در يك دوره دو ساله منتشر نمود كه در آن مفاسد اجتماعى را با زبانى محاورهاى و البته انتقادى و از زبان عاملان فساد بيان مىكرد.
ميرزا رضا نائينى در دوره دوم مجلس شوراى ملى به نمايندگى مردم يزد و نائين به مجلس رفت تا اينكه در ١٣٢٩ ق و به دعوت مشير الدوله وزير عدليه به وزارت عدليه (دادگسترى) رفت و در حدود ده سال خدمتش در آن وزارتخانه مشاغل و مناصب مختلفى از جمله دادستان استان، رئيس استيناف و مستشارى ديوان عالى تميز را برعهده گرفت. نائينى در ١٣٠٠ ش به معاونت وزارت معارف منصوب و تا پنج سال در اين منصب بود. در ١٣٠٥ ش بار ديگر به وزارت عدليه رفته، يك سال معاونت وزارت را در عهده تصدى داشت. با تشكيل نظام جديد قضايى به دعوت على اكبر داور با رتبه يازده قضايى دادستان كل كشور شد و تا زمان فوتش در اين جايگاه خدمت كرد. ميرزا رضا نائينى در ٦ بهمن ١٣١٠ درگذشت.
دخترش كه تنها وارث او بود كتابخانه نفيس او را به توصيه عمويش مرتضى قلى خان متولىباشى، وقف آستان قدس رضوى نمود (گلبن، «ميرزا رضا خان طباطبايى نائينى و روزنامه تياتر او»، ...، صص ٣٣- ٣٢؛ مرسلوند، زندگىنامه رجال و مشاهير ايران، ج ٤، صص ٢٧٤- ٢٧٢).
(٥). روزنامه اتحاد، شم ٢٠٩، ص ٢.
(٦). همانجا.
(٧). روزنامه ايران، شم ١١٨٣، ص ٢.
(٨). همانجا.
(٩). اسناد وزارت امور خارجه، ١٦٥- ٤- ٥١- ١٣٠١.
(١٠). روزنامه استقامت، شم ٥، ص ١.