در پى استنكاف مشير الدوله از تشكيل دولت جديد، تعدادى از نمايندگان مجلس شوراى ملى بنا به تصميمى كه گرفته بودند در نخستين ساعت امروز (نيمه شب) به خانه مشير الدوله رفتند. مدرس، آشتيانى‌ ١، نصرت الدوله، سليمان ميرزا، مساوات و دولت‌آبادى اعضاى اين هيأت بودند. مذاكرات مفصلى در ترغيب وى به پذيرش مسئوليت به عمل آمد. «بالجمله با تمام اصرار و اظهارات نمايندگان محترم بالاخره آقاى مشير الدوله به هيچ‌وجه حاضر به قبول مسئوليت نشدند و عدم مراجعت خود را مربوط به خستگى فوق العاده خود اظهار داشتند.» مذاكرات نيمه تمام ماند. برخى منابع نوشته‌اند كه به دليل حضور رضا خان در آن جلسه مشير الدوله خستگى را بهانه عدم تشكيل دوباره كابينه كرد. ٢ امروز نمايندگان مطبوعات نيز به ديدار مشير الدوله رفتند. درخواست آنها نيز براى تشكيل كابينه قرين موفقيت نبود. بعد از ظهر امروز بار ديگر نمايندگان ياد شده مجلس شوراى ملى با مشير الدوله گفت‌وگو كردند و خطاب به مشير الدوله گفتند كه ما «نمى‌توانيم اين نظريه بى‌دليل و اظهار خستگى را به آقايان نمايندگان اظهار داريم بنابراين خوب است خودتان به مجلس آمده مجددا با تمام وكلا مذاكراتى بنماييد؛ يا شما آنها را قانع كنيد و يا آنها شما را قانع مى‌كنند.»

حضور مشير الدوله در مجلس نيز كارساز نشد و نمايندگان نتوانستند نظر او را برگردانند. اين گفت‌وگوها در يك جلسه خصوصى هم ادامه يافت اما نتيجه تغييرى نكرد. ٣

* جدال براى تشكيل كابينه‌

روزنامه ايران در شماره امروز خود با عنوان «در اطراف كابينه» نوشت كه مشير الدوله در نتيجه اصرار و اعتماد مجلس شوراى ملى و نيز تأكيدات شاه پذيرفت كه بار ديگر مسئوليت دولت را بپذيرد، اما جدالى كه در بيرون براى انتخاب وزراء و تركيب هيأت دولت وجود دارد، او را از اين كار منصرف كرد؛ جدالى كه بيشتر از ناحيه افراد غير مسئول صورت مى‌پذيرد. ٤

* آرزوى كرزن به بازگشت ايران‌

لرد كرزن وزير امور خارجه انگليس در نامه كوتاهى كه امروز به وزيرمختار انگليس در تهران فرستاد بحران‌هاى سياسى پيش آمده براى ايران را يك داورى عالى دانست تا عقل و فهم خود را بازيابد. «ما بايد اجازه دهيم آنها با نظم و ترتيب بسيار دقيق از عهده يكديگر برآيند، اما نبايد كوچكترين نگرانى از خودمان نشان دهيم. روزى ايران دوباره به سراغ بريتانيا خواهد آمد.» ٥

[تصوير] لرد كرزن‌