رياست جمهورى نطقها داده است، از دوستان شخصى جناب رئيس جمهورى شمرده مى‌شود. راباى كرنفلد شغل آخوندى نداشته، فقط در اعياد رسمى بنى اسرائيل حضور به هم رسانيده است. و در راه معارف خدمات نموده [است.] از ١٩١١ عضو هيأت معارف كلمبوس بوده و در ١٩١٨ به رياست آن هيأت انتخاب شده و دو كتاب هم در باب احياى بنى اسرائيل و يهوديان در امريكا تأليف كرده است.

[تصوير] وزيرمختار امريكا جوزف سائول كرنفلد

نظر بر اينكه شايد يهودى بودن او در ايران حسن اثر نكند بنده با معاون وزارت خارجه ملاقات كرده دوستانه گفتم از اينكه نماينده خود را زودتر انتخاب كرديد خوشوقت هستم ولى چون دولت امريكا در ايران مصالح عمده خواهد داشت كسى بايد انتخاب شود كه روابط بين دولتين را محكمتر ساخته به مصالح امريكا توجه مخصوص نمايد و در ايران هم حسن اثر داشته باشد. نمى‌توانم از شما پنهان نمايم كه يهودى بودن وزيرمختار جديد امريكا چندان حسن اثرى در ايران نخواهد كرد و ممكن است براى حيثيت امريكا مضر باشد. به خاطر ندارم كه تاكنون از امريكا نماينده يهودى به ايران اعزام شده باشد حتى از جانب دول ديگر جز دولت سويت [شوروى‌] نماينده يهودى تا به حال به ايران فرستاده نشده است. راباى كرنفلد را نمى‌شناسم و نمى‌دانم داراى چه معلوماتى است؛ در صورتى كه مشار اليه داراى صفاتى باشد كه يهودى بودن او را بپوشاند، كسى باشد كه به خوبى از عهده انجام خدمات دولت امريكا برآيد ايرادى نخواهد بود. معاون وزارت خارجه گفت اولا به‌طور قطع راباى كرنفلد معين نشده است و نبايستى در روزنامه منتشر كرده باشند؛ ثانيا بعد از اينكه شما پيشنهادات مهمه خود را به وزارت خارجه داديد و نظر به اهميت آنها ما بايستى نماينده فعالى در ايران داشته باشيم. خلاصه پيشنهادات شما را حضور رئيس جمهورى راپرت نموديم. و حضرت معظم له نظر به موقع ايران و مذاكراتى كه پيش آمده اين شخص را كه از دوستان متعهد خودشان است در نظر گرفته و مى‌خواهند نامزد كنند.

همان وقت هم اين تصور براى ما پيدا شد كه شايد يهودى بودن او اسباب ملاحظه باشد ولى بعد ملاحظه كرديم كه نبايد اين نكته مانع قبول او شود و مى‌خواستيم موقعى كه او قطعا انتخاب شد آگرمان بخواهيم و به شما نيز اطلاع بدهيم. ثالثا اين انتخاب براى ايران بسيار مغتنم خواهد بود، زيرا كه او يك نفر از دوستان صميمى شخص رئيس جمهورى است و راپرتهايى كه بدهد قابل توجه خواهد بود؛ در صورتى كه شما تصور مى‌كنيد يهودى بودن او ممكن است در ايران حسن اثر نبخشد مطلب ديگرى است. به‌علاوه دولت امريكا سابقا نماينده يهودى به اسم بنجامين(Benjamin) در طهران داشته و كتابى هم در باب ايران نوشته است و در اسلام‌بول هم مكرر نماينده يهودى داشته و اخيرا نيز مرگان تو(Morgenthau) سفير كبير ما در آنجا يهودى بود. يك نفر هم مأمور چك‌اسلاوكى كرده‌اند موسوم به فنستين(Fenstein) ، رابعا در ايران يهودى زياد نيست كه انتخاب اين شخص از نقطه‌نظر پلتيكى قابل تأمل باشد. با اين حال نظريات شما چيست؟ جواب دادم اوصاف و لياقت او شرط است، نه اينكه در ايران اغراض مذهبى زيادتر از ساير جاها باشد، بلكه ممكن است انتخاب مزبور در ايران حسن اثر ننمايد. مقصود پيشرفت مصالح طرفين مى‌باشد. گفت به‌هرحال يهودى بودن او دليل كوچكى است و هرگاه نظريات ديگرى داشته باشيد اظهار خواهيد كرد. و بالاخره قرار شد كه بنده تلگراما دولت عليه را مسبوق نمايم و تلگرام نمره ٤٥ را عرض كردم تا اگر فقط به يهودى بودن او اهميت مى‌دهند موقع خواستن آگرمان يا زودتر اشعار فرمايند. موافق نظرياتى كه معاون وزارت خارجه اظهار كرد نامزد مزبور آدم بسيار ساده [و] متينى است و سياست‌چى نيست. بنابراين مقدمات بنده ضمن تلگرام فوق الذكر نظريات دولت علّيه را استفسار كرده منتظر جواب آن وزارت‌خانه بودم تا روز ٢٢ اكتبر از وزارت خارجه به بنده خبر دادند كه براى او آگرمان خواسته‌اند.

شرح حال او را كه از كتاب شرح احوال رجال امريكا استخراج كرده‌ام اينك ارسال مى‌دارم كه ملاحظه فرمائيد. عكس او هم كه در واشنگتن پست انتشار يافته تلوا اعطا مى‌گردد.

موافق تحقيقاتى هم كه از خارج كرده‌ام راباى كرنفلد آدم خوبى است و اگر يهودى بودنش اثرى در ايران نكند محتمل است كه روابط دولتين را بهتر بسازد.» (اسناد وزارت امور خارجه، ٣٨ تا ٣٦- ٤- ١٠- ١٣٠١).

______________________________
(٥). ميرزا ابراهيم خان حكيم الملك كه بعد شهرت حكيمى گرفت، فرزند ميرزا ابو الحسن حكيم باشى در ١٢٨٨ ق در تبريز به دنيا آمد. او تا ١٣٠٦ ق در دار الفنون مظفرى تبريز به تحصيل پرداخت و در همين سال به تهران رفت و به ادامه تحصيل در دار الفنون تهران پرداخت. در ١٣١٠ ق بر اثر بروز بيمارى وبا در تهران كه تحصيلات خود را در دار الفنون به اتمام رسانده بود به تبريز بازگشت و به كمك برادر خود، نصرت الحكما، توانست از وليعهد مظفر الدين ميرزا اجازه ادامه تحصيل در فرنگ را بگيرد.

وى در ١٣١٠ ق براى ادامه تحصيل در رشته پزشكى دانشگاه پاريس عازم فرانسه شد اما پس از چند سال تحصيلاتش را در آنجا ناتمام رها كرد.

[تصوير] نشسته سمت راست: حكيم الملك‌