فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٣٣٩ - كيفيت استيفاء قصاص اعضاء

جارى سازند بايد قبلًا موى آن عضو را بتراشند، و لازم است هنگام قصاص جانى را به چوبى يا چيزى نظير آن با طناب ببندند تا نتواند خود را از اثر اضطراب تكان بدهد و در نتيجه قصاص درست انجام شود آنگاه اندازه جنايت را معين كنند و همان اندازه را در بدن جانى با خط نشان بگذارند آنگاه- با كارد يا هر آلت برنده- از ابتداى علامت تا به آخر را مى‌شكافند، اگر جنايتى را كه او وارد آورده پهنا هم دارد در هنگام قصاص آن پهنا نيز در نظر گرفته شود.

٢١١- اگر استيفاء حق از جانى در يك نوبت دشوار باشد، جائز است در چند نوبت قصاص را انجام دهد؛ لكن انجام اين كار بدون رضايت مجنى‌عليه محلّ تأمل است.

٢١٢- اگر زخم وارده بر جانى بر اثر اضطرابى كه هنگام قصاص دارد، بيش از زخم مجنى عليه بشود، چيزى به عهده مجنى عليه يا مجرى قصاص نمى‌آيد اما اگر زيادى زخم مستند به خود جانى و اضطراب او نباشد، در صورتى كه مجرى قصاص عمداً زخم را زياد كرده، بايد به همان ميزان قصاص شود و اگر زخم بدون عمد زياد شده، ارش آن را بپردازد.

٢١٣- اگر جانى ادّعاء كند كه مجرى قصاص عمداً زخم بيشترى بر من وارد كرده و مجرى قصاص منكر عمد باشد، قول منكر مباشر مقدّم است لكن اگر مباشر اجراء قصاص مدَّعى‌ شود كه زيادى به خطا بوده نه به عمد و جانى منكر خطا باشد، قول جانى مقدّم است.

٢١٤- چنانچه اجراء قصاص عضو در هنگام گرما و سرما باعث سرايت زخم در بدن جانى گردد، واجب است قصاص به تأخير انداخته شود، بلكه اگر خوف سرايت هم نباشد، جائز است براى ارفاق به جانى، قصاص به وقت معتدلى موكول گردد؛ لكن اين جواز بدون رضايت مجنى‌عليه محل اشكال است.

٢١٥- قصاص بايد با ابزار آهنى تيز و غير مسموم و مناسب با عضوى كه قصاص مى‌شود، صورت بگيرد و با ابزار غير آهنى و كند و غير مناسب آن عضو، قصاص جائز نيست، پس اگر مثلًا در جنايت بر چشم، جانى ابزارى بكار برده كه چشم را آسان در