مُطاعٍ ثَمَّ اَمینٍ. این ملَک ملکی است که مُطاع است، یعنی مطیعهایی دارد و ملائک زیادی تحت فرمان او هستند. در آیات دیگر خواندیم که جبرئیل امین که وحی به وسیله او به پیغمبر می‌رسد (مثل ملکی که قبض ارواح به دست اوست و ملکی که احیاء به وسیله او انجام می‌شود و ملکی که رزق به وسیله اوست) به اذن پروردگار جنودی دارد، یعنی هزارها و میلیونها و شاید میلیاردها نیرو در اختیار اوست. لذا می‌توان گفت که وحی را جبرئیل می‌آورده به اعتبار این که او اصل در این قضیه است، و می‌توان گفت که ملائک می‌آورده‌اند چون جبرئیل به تنهایی نمی‌آمده و گاهی که بر پیغمبر اکرم ظاهر می‌شد، با دنیایی از فرشتگان ظاهر می‌شد. اَمینٍ او امین پروردگار است. یعنی خیال نکنید این رسول بزرگوار که فرستاده خداست ممکن است کلمه‌ای کم یا زیاد بکند، این حرفها در آنجا معنی ندارد[١] .

وَ ما صاحِبُکمْ بِمَجْنونٍ. چه خیال می‌کنید؟! چه پیش خودتان می‌بافید که گاهی می‌گویید : «البته پیغمبر، مرد امین و درستی است و ما او را می‌شناسیم ولی او اختلال دارد و مجنون است»؟! این که اینها پیغمبر را رمی به جنون می‌کردند بیشتر از این جهت بود که معتقد بودند علت جنون، جن زدگی است[٢] و گاهی مجنونها به علت این که جن در آنها حلول کرده کارهای خارق‌العاده انجام می‌دهند.

وَ لَقَدْ رَءاهُ بِالاُْفُقِ الْـمُبینِ. و او آن رسول کریم را در یک کرانه خیلی روشن در آن اولین بار مشاهده کرد. وَ ما هُوَ عَلَی الْغَیبِ بِضَنینٍ. و او بر غیب، بخیل نیست. (این «او» ممکن است به حضرت رسول برگردد و ممکن است به جبرئیل برگردد. در هر دو صورت، معنی درست است. ولی اغلب مفسرین ضمیر «او» را به حضرت رسول برگردانده‌اند.) مقصود این است که آنچه که از غیب بر او ارائه شده است، او واسطه‌ای است برای این که به مردم ابلاغ کند، پیش خودش نگه نمی‌دارد و بخل نمی‌ورزد.

وَ ما هُوَ بِقَوْلِ شَیطانٍ رَجیمٍ. ]این قرآن گفتار شیطان نیست.[ چون آنها به این مقدار اعتراف داشتند که آیات قرآن از قدرت بشری ساخته نیست، لذا می‌گفتند: پس القاء شیطان است. فَأینَ تَذْهَبونَ. کجا می‌روید؟! کجا می‌برند شما را؟! چه فکر می‌کنید؟! چه خیال می‌کنید؟! اِنْ هُوَ اِلّا ذِکرٌ

[١] . در مكه ما این مطلب را شنیدیم، اخیرا هم یكی از رفقا نقل می‌كرد كه در مصر چنین باوری دارند و من هرچهبرای یكی از آنها قسم خوردم كه این طور نیست، می‌گفت: همه مردم چنین می‌گویند. نمی‌دانم چه كسی اینحرف را در مغز اهل تسنن فرو كرده كه شیعه بعد از سلام نماز (كه ما معمولا سه مرتبه الله اكبر می‌گوییم) سهمرتبه می‌گوید: «خانَ الامین» یعنی جبرئیل امین خیانت كرد. می‌گویند: اعتقاد شیعه این است كه خدا به جبرئیلگفته بود وحی و نبوت و رسالت را برای علی ببر، ولی او خیانت كرد و برای حضرت محمد برد، خدا هم چونهر دو تا را دوست داشت، در رودربایستی گیر كرد!

[٢] . به همین خاطر به [فرد مختل] می‌گفتند مجنون.