اصول فقه شيعه - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ١٦٧ - قول اوّل واجب تخييرى، سنخى از واجب است كه در آن هر دو طرف واجب، متعلّق وجوب قرار گرفته اند

واجب تخييرى‌

يكى از تقسيماتى كه براى واجب مطرح است تقسيم آن به واجب تعيينى و واجب تخييرى است ولى آنچه در اينجا مهم است واجب تخييرى است و ماهيت واجب تعيينى روشن است. در واجب تعيينى‌، وجوب به‌طور مستقيم به نفس عنوان واجب تعلّق گرفته و متعلّق وجوب، معيّن و مشخص است و آثار وجوب هم تنها بر همان متعلّق مترتب است يعنى ترك آن موجب استحقاق عقوبت و انجام آن موجب استحقاق مثوبت است. امّا در واجب تخييرى‌

آيا نحوه تعلّق وجوب به اطراف آن‌ [١] چگونه است؟

در اين زمينه اقوالى وجود دارد:

قول اوّل: واجب تخييرى، سنخى از واجب است كه در آن هر دو طرف واجب، متعلّق وجوب قرار گرفته‌اند

ولى در واجب تعيينى، ترك متعلّق جايز نبود امّا در واجب تخييرى نسبت‌

[١]- دايره واجب تخييرى توسعه دارد و حد اقل داراى دو طرف مى‌باشد و گاهى ممكن است سه طرف يا بيشتر داشته باشد. ولى ما در اينجا براى سهولت امر همان دو طرف را مطرح مى‌كنيم.