المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٥٦ - سوم از نواسخ افعال مقاربه

اينمعنا دلالت مى‌كند لاجرم در خبر اينفعل نيز مى‌بايد « ان » داخل شود مانند اخلولقت السّماء ان تمطر (اميد است آسمان ببارد).

شاهد در خبر « اخلولقت » يعنى « تمطر » است كه برسرش « ان » درآمده.

پس از آن مصنّف مى‌گويد:

و بعد از « اوشك » حذف « ان » قليل و نادر است.

شارح گويد:

مراد اينستكه خبر بعد از « اوشك » بطور شيوع و كثرت به « ان » متّصل بوده چنانچه در قول شاعر آمده:

يعنى: و اگر از مردم طلب خاك شود هرآينه در وقتيكه بايشان گفته شود آنرا اعطاء نمائيد نزديكست كه ملول و دلتنگ شده و از دادن آن امتناع ورزند.

شاهد در خبر « اوشكوا » يعنى « ان يملّوا» است كه با « ان » آمده.

و بسيار قليل و نادر است كه « ان » از خبرش حذف گردد چنانچه در قول اميّة بن صلت ثقفى چنين آمده:

يعنى: كسيكه از مرگ خويش در برخى از لغزشها و غفلت‌ها فرار نموده عنقريب آن مرگ را مى‌يابد.

شاهد در « يوافقها » است كه خبر براى « يوشك » بوده و « ان » برسرش درنيامده.

بعدا مصنّف مى‌گويد:

بنابر قول اصحّ « كرب » مثل « كاد » مى‌باشد.

شارح گويد:

كلمه « كرب » بفتح راء ضبط شده و حاصل آنكه اينكلمه نيز از نظر