المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥١٣ - پارهاى ديگر از احكام افعال ناقصه
قوله: خلافا للكوفيّين: يعنى حكم بعدم جواز كه مصنّف متذكّر شد بنابر رأى اهل بصره مىباشد امّا كوفيّين آنرا تجويز كردهاند.
قوله: و لا كان طعامك آكلا زيد: چنانچه سيبويه نيز به منع آن قائل مىباشد ولى برخى از بصريّين كه ابو على باشد آنرا تجويز كرده است.
قوله: و به صرّح ابن شقير: ضمير در « به » به جواز عود مىكند.
قوله: حاكيا فيه الاتّفاق: ضمير در « فيه » به جواز برمىگردد.
قوله: و صرّح ايضا: فاعل « صرّح » ابن شقير مىباشد.
قوله: فانّه يجوز ان يلى العامل: ضمير در « فانّه » و « يلى » به معمول راجع است.
متن: «١٥٣»
|
و مضمر الشّأن اسما انوان وقع |
موهم ما استبان انّه امتنع |
تجزيه و تركيب
واو: بمعناى استيناف.
مضمر: مضاف مفعول مقدّم براى « انو ».
الشّأن: مضاف اليه براى « مضمر ».
اسما: حال است براى « مضمر الشّأن».
ان: از حروف شرط، عامل، مبنى.
وقع: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، معلوم، فعل شرط، در محلّ جزم.
موهم: بصيغه اسم فاعل، ضمير در آن فاعلش مىباشد كه به كلام العرب راجع است.
ما: موصوله، مفعول براى « موهم ».