المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٠٤ - فصل در بيان حكم«اعلم» و«ارى» و نظائر ايندو

بسم اللّه الرّحمن الرّحيم‌

قل هو اللّه احد، اللّه صمد، لم يلد و لم يولد، و لم يكن له كفوا احد

متن: «٢٢٥»

تجزيه و تركيب‌

الفاعل: اسم فاعل، مفرد، معرب، مبتداء اوّل.

الّذى: اسم موصول، معرفه، مبنى، خبر است براى مبتداء دوّم يعنى ضمير محذوف و تقدير آن: الفاعل، هو الّذى .... مى‌باشد و جمله « هو الّذى»، خبر است براى مبتداء اوّل.

كاف: حرف جارّ.

مرفوعى: مجرور به كاف، متعلّق باستقرّ، صله براى « الّذى » ، مضاف بجمله بعد.

اتى: فعل ماضى، از باب ضرب، يضرب، لازم، معلوم.

زيد: فاعل است براى « اتى ».

منيرا: اسم فاعل از باب افعال، حال است از « زيد ».

وجهه: مضاف و مضاف اليه فاعل است براى « منيرا » و جمله فعليه مضاف اليه است براى « مرفوعى ».

نعم: فعل ماضى، جامد، از افعال مدح، معطوف است به « اتى زيد الخ» بحذف حرف عطف.

الفتى: فاعل است براى « نعم ».