المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٠٧٢ - مبحث تمييز

ترجمه:

و بواسطه افعل تفضيل فاعل در معنا را نصب بده مانند: انت اعلى منزلا.

متن: «٣٦١»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.

بعد: اسم، مضاف، ظرف، متعلّق به ميّز.

كلّ: مضاف اليه، مضاف.

ما: موصوله، مضاف اليه.

اقتضى: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، غائب، از باب افتعال، ضمير فاعلى در آن مستتر بوده كه به « ما » راجع است، صله براى « ما ».

تعجّبا: اسم، مصدر از باب تفعّل، مفعول براى « اقتضى ».

ميّز: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر.

كاف: حرف جرّ، مجرورش « قولك » است كه محذوف مى‌باشد.

اكرم: فعل امر، حاضر، مفرد، مذكّر و ضمير مستتر در آن فاعلش مى‌باشد.

باء: حرف جرّ.

ابى: مجرور به « باء » ، متعلّق به « اكرم » ، مضاف.

بكر: مضاف اليه.

ابا: تميز.

ترجمه:

و بعد از هركلمه‌اى كه مقتضى معناى تعجّب است تمييز بياور مانند: اكرم بابى بكر ابا.

شرح عربى:

( و النّصب) للتّمييز الواقع (بعد ما) اى مبهم (اضيف) الى غيره (وجبا