المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٩١٢ - موارد وجوب حذف عامل مفعول مطلق
قوله: و صاحبه: يعنى و صاحب المصدر و مراد فاعل مصدر مىباشد.
قوله: صاحب داهية: كلمه « داهيه » در اينجا بمعناى حادثه و مصيبت مىباشد.
قوله: بخلاف الواقع بعد مفرد: يعنى بخلاف المصدر الواقع بعد مفرد.
قوله: لم تشتمل على ما ذكر: مقصود از « ما ذكر» مصدر و صاحب مصدر مىباشد.
قوله: قاله فى شرح الكافية: ضمير منصوبى در « قاله » به كون ما وقع موقع المصدر كالمصدر راجع است.
متن: «٢٩٨»
|
ينصب مفعولا له المصدر إن |
أبان تعليلا كجد شكرا و دن |
تجزيه و تركيب
ينصب: فعل مضارع، مجهول، ثلاثى مجرّد از باب ضرب، يضرب.
مفعولا له: حال است از نائب فاعل « ينصب ».
المصدر: نائب فاعل براى « ينصب ».
ان: حرف شرط، عامل، مبنى.
ابان: فعل ماضى، از باب افعال، متعدّى، فعل شرط و جواب آن بقرينه « ينصب » محذوف است.
تعليلا: اسم، مصدر از باب تفعيل، مفعول براى « ابان ». ن
كاف: حرف جرّ و مجرور آن « قولك » است كه حذف شده.
جد: فعل امر، حاضر، متعدّى، ثلاثى مجرّد از باب نصر، ينصر و ضمير فاعلى در آن مستتر است باستتار وجوبى.
شكرا: مصدر، مفعول له.
واو: عاطفه.