المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٧٤ - علامت فعل مجهول

نيز بايد مضموم خواند و آنرا كسره دهيم همزه نيز مكسور تلفظ مى‌شود.

قوله: و هو على وزن افتعل الخ: ضمير « هو » به كلّ ثلاثى راجع است.

قوله: فيجوز فيه كسر التّاء: يعنى فيجوز فى كلّ واحد من انقاد، و اختار.

قوله: على حسب اللّفظ بهما: ضمير در « بهما » به تاء و قاف راجع است.

متن: «٢٥٠»

تجزيه و تركيب‌

واو: استينافيّه.

قابل: اسم فاعل، مفرد، نكره، مبتداء و عامل بودنش در جارّ و مجرور مسوّغ ابتدائيّت آن مى‌باشد.

من: حرف جارّ، بمعناى تبيين.

ظرف: مجرور به « من » ، متعلّق به « قابل ».

او: عاطفه.

من مصدر: جارّ و مجرور، متعلّق به قابل، معطوف به من ظرف.

او: عاطفه.

حرف: مضاف، معطوف به مصدر.

جرّ: مضاف اليه براى « حرف ».

باء: حرف جارّ، عامل، مبنى.

نيابة: مصدر، مجرور به « باء » متعلّق به حرى.

حرى: صفت مشبهه، خبر است براى قابل.

ترجمه:

ظرف يا مصدر يا حرف جرّى كه براى نيابت از فاعل قابليّت دارند شايسته هستند كه از آن نيابت كنند.