امام (ع) در اين گفتار به مردم دستور مى‌دهد كه از او كسب هدايت كنند و علم و اخلاق از وى فرا گيرند، و پس از اين به سخنان خود ادامه داده آنان را از جهالت و نادانى و دل خوش داشتن و تكيه كردن بدان نهى مى‌فرمايد، و از پيروى هوسهاى باطلى كه انسان را از دايره حقّ و صلاح و فضيلتهاى اخلاقى بيرون مى‌برد، و به سوى باطل و خويهاى زشت و ناپسند مى‌كشاند بر حذر مى‌دارد.

(٢٠٤٦٣- ٢٠٤٥٦)

فرموده است: فإنّ النّازل بهذا المنزل.

مراد كسى است كه ديگران را راهنمايى مى‌كند، و با نادانى و ناآگاهى به مصالح عمومى ادّعاى نصيحت و خير خواهى آنها را دارد، زيرا آن حضرت مصالح عامّه را ملاحظه، و مردم را به سوى آنها راهنمايى مى‌فرمود، ولى آنها هنگامى كه با يكديگر خلوت مى‌كردند، منافقان ايشان، آنان را از انجام دادن دستورهاى آن حضرت كه براى آنها زحمت و مشقّت داشت مانند جهاد يا اقدام بر كارهاى دشوار باز مى‌داشتند و به عكس فرموده امام فرمان مى‌دادند، اين منافقان كينه توز كه خود را شايسته احراز مقام آن حضرت معرّفى مى‌كردند، براى اين كه در دين فساد و تباهى پديد آورند، مردم را در جهتى كه بر وفق دلخواه و موجب تأمين مقاصد آنان بود، سوق مى‌دادند، و اين گفتار اشاره است به كسى كه خود را در مقام راهنمايى، خيرخواه، قرار مى‌دهد، در حالى كه رهنمودهاى او همه برخاسته از نادانيها و هوسهايى است كه بر دل او چيره شده و او را به لبه پرتگاه نابودى كشانيده است، امام (ع) واژه جرف (كناره رودخانه كه آب زير آن را خالى كرده باشد) را براى آراء و عقايد فاسدى كه ابراز مى‌شود استعاره فرموده است، زيرا اين گونه عقايد بر نظام عقل استوار نيست، و شرع هم آنها را اجازه نداده است و به منزله ويرانه سست بنيادى است كه هر چه بر آن بنا شود، محكوم به خرابى و ويرانى است، و مانند اين است كه دعوت كننده اين گونه عقايد فاسد، بر لب پرتگاه ايستاده است كه ناگهان محلّ او فرو مى‌ريزد و او را سرازير جهنّم مى‌كند، و يا در سراشيب نابودى اين دنيا سرنگون مى‌سازد، معمولا در باره كسى كه كار