جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٤٣ - غزل ٥٨١ صبح است و ژاله مى چكد از ابر بهمنى

كنايه از اينكه: اى خواجه! از بى‌عنايتهاى دوست و به طول انجاميدن ايّام فراق، نااميد از ديدارش مشو؛ زيرا نهال عمرت را به ياد او در جويبار دل غرس نمودى، و با خون دل آبيارى‌اش كردى، تا ميوه و ثمره خود را ظاهر ساخت، و به شناسايى‌اش نايل گشتى؛ حال مى خواهى با محروميّتى كه از ديدارش داشته‌اى (و خود سبب آن بوده‌اى، و او هرچه نموده عين لطف بوده) نهال محبّت خود را از وى بركَنى؟ در جايى مى گويد:

و در جايى نيز مى گويد:

ممكن است خطاب خواجه بامحبوب باشد و بخواهد بگويد: حافظ، تو را در دل جاى داده، مى‌خواهى بركنى‌اش؟.

و ممكن است با اين بيان از زبان محبوب به خود خطاب كرده باشد و بگويد كه وى به من فرمود: نهال عشقم را در دلِ تو غرس نمودم، حال مى خواهى بركَنى‌اش؟.

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٤١٤، ص ٣٠٦.

[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ١٩٧، ص ١٦٦.