جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٢٥٨ - غزل ٥٧١ سحرگه رهروى در سرزمينى

يا: «ما كانَ لَنا أَنْ نُشْرِكَ بِاللَّهِ مِنْ شَيْ‌ءٍ»[١]: (ما را نسزد كه هيچ شركى به خداوند بورزيم.- نيز: «وَ مَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ، فَقَدِ افْتَرى‌ إِثْماً عَظِيماً»[٢]: (و هركس به خداوند شرك بورزد، مسلّماً گناه بزرگى را بدو بسته است.- همچنين: «فَمَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ رَبِّهِ، فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صالِحاً، وَ لا يُشْرِكْ بِعِبادَةِ رَبِّهِ أَحَداً»[٣]: (پس هركس به ملاقات پروردگارش اميدوار است، بايد عمل شايسته انجام داده، و هيچ كسى را در عبادت پروردگارش شريك و انباز او قرار ندهد.) و يا اينكه: «وَ أَنْ أَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً، وَ لا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُشْرِكِينَ»[٤]: (و اينكه استوار و مستقيم، روى و تمام وجود خويش را به سوى دين نما، و هرگز از مشركان مباش.).

آه! و صد آه! كه:

بتهاى نهفته و شرك و دوبينى و تعلّقات عالم طبيعت، درونها را تيره ساخته، به گونه اى كه نمى گذارد كسى به حضرت دوست توجّه نمايد، كجاست نفحات الهى و يا استاد و طبيب بينايى و يا آه و دعاىِ خلوت نشينى؟ تا دلها را چراغ راه گردد و از تيرگى برهاند. در جايى مى گويد:

[١] - يوسف: ٣٨.

[٢] - نساء: ٤٨.

[٣] - كهف: ١١٠.

[٤] - يوسف: ١٠٥.