جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ١٩٠ - غزل ٥٦٣ رفتم به باغ تا كه بچينم سحر، گلى

خواجه در اين غزل درسى كه از گل و بلبل براى خود گرفته بيان كرده. آرى، آنان كه در طريق عشق حضرت محبوب حقيقى قرار گرفته‌اند، به هر چيزى كه مى نگرند به مناسبت حال خود، از آن بهره گرفته و زبان گفتگويى از آن را تصور نموده و خويش را آرامش و يا تنبّه و توجّه مى دهند. خواجه در غزليّاتش از اين قبيل امور زياد دارد. در اين غزل هم مى گويد:

سحرگاهان به باغ شدم تا گلى بچينم، ناگهان صداى بلبلى به عشق گل مبتلا گشته را شنيدم كه مى گفت:

من بيچاره را ببين كه عشق گلى اسيرم نموده، و همواره ناله و فريادم براى رسيدن به آن، چمن را پر كرده. گلى نچيده، امّا:

در حالى كه در باغ مى گشتم و به گل و بلبل مى نگريستم كه چگونه گل چهره‌