جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٤٠ - غزل ٥٤٣ بشنو اين نكته، كه خود را ز غم آزاده كنى

شماحاصل گردد و ملكات انسانيّت را بيابيد و حالاتتان مقام گردد؛ كه:

٣٦٤٩

«رَحِمَ اللَّهُ امْرءً ا عَرَفَ قَدْرَهُ وَلَمْ يَتَعَدَّ طَوْرَهُ.»

[١]: (هيچ نادانى و جهلى بزرگتر از تجاوز نمودن از قدر و اندازه خويش نيست.- نيز:

٣٦٥٠

«لا جَهْلَ أعْظَمُ مِنْ تَعَدِّى القَدْرِ.»

[٢] (هيچ نادانى و جهلى بزرگتر از تجاوز نمودن از قدر و اندازه خويش نيست.- همچنين:

٣٦٥١

«لاعَقْلَ لِمَنْ يَتَجاوَزُ حَدَّهُ وَقَدْرَهُ.»

[٣]: (براى كسى كه از حدّ و قدر خويش تجاوز مى كند، عقل و خردى نيست.)

خواجه در اين بيت طريق سخن گفتنش عوض شده. گويا او را توجّهى دست داده و به دورى و هجران خويش نگريسته و از دوست تمنّاى وصال و اظهار اشتياق به او را با زبان عاشقانه نموده و مى گويد: محبوبا! اگر نگاهى به اين دل از دست داده خود بنمايى، اجر و پاداش بسيار خواهى داشت. در جايى مى گويد:

و نيز در جايى مى گويد:

[١] - غرر و درر موضوعى، باب عرفان القدر، ص ٣١٨.

[٢] ( ٢- ٣). غرر و درر موصوعى، باب عرفان القدر، ص ٣١٩.

[٣] ( ٢- ٣). غرر و درر موصوعى، باب عرفان القدر، ص ٣١٩.

[٤] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣٤٣، ص ٢٦١.

[٥] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣٤٧، ص ٢٦٣.