جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٤٦٦ - غزل ٥٩٧ ز كوى يار مى آيد نسيم باد نوروزى

حضرت محبوب، نفخ روح خود در من نمود؛ كه: «وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي»[١]: (و از روح خويش در او دميدم.)، و به فطرت توحيدى‌ام خلق فرمود، و تعليم اسمائم نمود؛ لكن زاهد پشمينه پوش چنين گوهرهاى درونى‌ام را كه از هر عيب و نقص مبرّاست، و مرا هر لحظه در وجد و حال قرار مى دهد، عيب مى شمارد.

خدايا! هيچ كس را گرفتار چنين افرادى مكن، و يا هيچ عاقلى چون زاهد گرفتار بختِ بد نگردد كه فطرت خويش را فراموش كند. به گفته خواجه در جايى:

و نيز در جايى مى گويد:

كنايه از اينكه: اى خواجه! اگر مى خواهى به كام خويش نايل آيى و از هجران خلاصى پيدا كنى، بايد دست از تعلّقات بشويى و از آنها تجافى داشته باشى و بنده واقعى حضرت دوست گردى و در تمام زندگى به او و خواسته‌اش توجّه داشته باشى، نه خواست خود؛ اينجاست كه به مقام مخلَصيّت (به فتح لام) نايل خواهى شد و خود را در ميان نخواهى ديد و به منزلت خلافة اللهى مى نشانندت؛ كه:

«عَبْدى!

[١] - ص: ٧٢.

[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣١٥، ص ٢٤٤.

[٣] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣٢٢: ص ٢٤٨.