المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٨٧١ - رأى اهل بصره و نظريه اهل كوفه

ترجمه:

و نياور با عامل اوّلى كه از عمل نمودن مهمل شده ضميرى را كه براى غير رفع مى‌باشد.

متن: «٢٨٣»

تجزيه و تركيب‌

بل: حرف عاطفه، غير عامل، مبنى.

حذف: اسم، مصدر، مضاف، مفعول مقدّم براى « الزم ».

ه: ضمير متّصل، مجرور، مضاف اليه.

الزم: فعل امر، مفرد، مذكّر، ثلاثى مجرّد، متعدّى.

ان: شرطيّه، عامل، مبنى.

يكن: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، از افعال ناقصه، ضمير مستتر در آن اسمش مى‌باشد، فعل شرط.

غير: اسم، مضاف، خبر براى « يكن ».

خبر: مضاف اليه براى « غير » و جواب « ان » بقرينه « الزم » محذوف است.

واو: عاطفه.

اخّرنه: فعل امر، مفرد، مذكّر، حاضر، مؤكّد به نون تأكيد خفيفه و ضمير منصوبى مفعول آن مى‌باشد.

ان: حرف شرط.

يكن: فعل شرط.

هو: ضمير، متّصل، مرفوع، اسم براى « يكن »

الخبر: خبر است براى « يكن ».